Kapat

YÜZ ve VÜCUT BOYAMA TEKNİKLERİ

1. KARAKTERİN ÖZELLİKLERİNE
UYGUN YÜZ BOYAMA TEKNİKLERİ
Yüz boyama eski çağlardan beri kullanılmaktadır. İlk olarak yüz boyamanın niçin,
hangi usullerle, hangi malzemeyle yapıldığı hakkındaki bilgiler, bugün yaşamakta olan ilkel
insanların dinsel törenleri sırasında yaptıkları yüz boyamanın incelenmesiyle elde edilmiştir.
İlkel kavimlerde dini ayinlerde yapılan yüz boyamalar, Patagonyalı’ların yüzlerini
tebeşire bulaması şeklinde tarihi kaynaklara geçmiştir. Avustralya yerlileri aborjinler ise dini
ayinlerine yüzlerini çamura bulayarak, vücutlarını çiçekler ve tüylerle süsleyerek
katılmışlardır. Onlar suyla çeşitli kaya pigmentlerini karıştırarak elde ettikleri boyalarla
kayalıkları veya ağaç kabuklarını ilkel fırçalar, çubuklar ve parmaklarını kullanarak veya
ağızlarına aldıkları boyayı püskürterek boyamışlardır.
Resim 1: Yeni Zelanda Nambassa festivalindeki bir aborjin ve enstrümanı
Kızılderililer ise savaşlarda, dinsel törenlerde veya eğlencelerde yüzlerini kırmızı,
siyah ve diğer renklere boyar, kabilelerin büyücüleri ve reisleri ise başlarına ayı, geyik, kurt
veya panter postları takarlardı.Mısır’da yapılan kazılarda M.Ö.5000 yıllarında kralların ve
rahiplerin yüz ve gözlerini özel boyalarla boyadıklarını gösteren belgeler bulunmaktadır.
Resim 2:Afrika kıtası yerlileri dinsel törenlerde veya avlanma sırasında yüzlerini boyamışlardır.
Türk kavimleri de İslamiyeti kabul etmeden önce Şamanizm dini inançlarına göre dini
törenlerde yüzlerini boyamışlardır.
Ortaçağda XIV.yy.da aktörler oyunlarında melekleri, şeytanları ve hayvanları
canlandırmak için yüzlerini boyamışlardır. Daha sonraki dönemlerde palyaço rolünü
üstlenen aktörler yüzlerini boyamak için un kullanmışlardır. O dönemlerde sahneler mum ve
gaz lambalarıyla aydınlatıldığı ve aydınlatmalar yeterli olmadığı için makyaj ve yüz
boyamaya gerekli önem verilmemiştir.
Modern çağda sahnelerin aydınlatılması ve fotoğraf sanatının da gelişmesi makyaj ve
yüz boyamanın önemini artırdı. Sahne sanatlarıyla uğraşan veya televizyon çekimlerine
katılan herkesin artık yüzü boyanmakta veya makyaj yapılmaktadır.
Resim 3:Doğum günlerinde çocukların yüzlerini boyamak çok hoşlarına gider.
Sahne sanatlarıyla uğraşan kişilerin dışında spor müsabakalarında izleyiciler,
animasyon gösterileri sunan animatörler, karnaval veya festival, yaş günü gibi
eğlencelere katılanlar da yüzlerini boyamaktadırlar. Ayrıca askerler tatbikatları sırasında
arazinin rengine uyabilmek için yüzlerini boyalarla veya çamurla boyamaktadırlar.
Resim 4:Spor müsabakalarında taraftarlar tuttuğu takımın bayrak renklerine yüzlerini boyar.
1.1. Yüz Boyama
Yüz boyama, canlandırılan kişinin görüntüsüne bürünmek , yüzün görünümünü daha
etkili hale getirmek için farlar, kremler ve pudralar kullanılarak yapılan boyamadır. Yüz
boyama yüzün görünüşünü, yüze, kaşlara, gözlere, kirpiklere ve dudaklara sürülen bazı özel
maddelerle değiştirme tekniği olarak da tanımlanmaktadır. Günümüzde yüz boyama işlemine
makyaj, makyajı yapan kişilere de makyöz adı verilmektedir.
Resim 5: Sahne sanatlarında gösterinin ilgi çekici olmasında yüz boyama önemli bir rol
oynar.
Yüz boyama yüzdeki ciltle ilgili kusurları örtmektedir (Yara, kesik, yanık, sivilce vb.).
Yüzün en etkili ve pürüzsüz görünümünü ortaya çıkarır. Oyuncunun daha çekici, yüz
mimiklerinin daha etkili görünmesini ve kendini canlandırdığı karakter gibi hissetmesini
sağlar.
Resim 6:Yüz boyamada abartı çok önemli bir unsurdur
1.2. Animasyon Tekniklerinin Önemi
Animasyon, okul öncesi dönemdeki çocukların hayal gücünü, yaratıcılığını, sanatsal
duyarlılığını, estetik duygusunu ve zihinsel becerilerini geliştiren bir eğitim yöntemi olarak
düşünülebilir. Eğitimde animasyonun kullanılması çocuğun kendisini başkalarının yerine
koyarak çok yönlü düşünme becerisini geliştirmesine, öğrenmede aktif rol almasına, kendi
duygu ve düşüncelerini ifade edebilmesine yardımcı olur.
Resim 7:Animasyon etkinliklerinde çocuk hem eğlenir hem de bazı beceriler kazanır.
Animasyon etkinlikleri sanatsal özellikler içerir. Çocukları güldürürken
düşündürür,ince mesajlar verir. Animasyon etkinlikleri doğum günlerinde, tatil köylerinde
çocuklara ve ailelerine yönelik olarak sünnet törenlerinde, mağazalarda, çocuk
restoranlarında,klüp ve yuvalarda uygulanmaktadır. Bu etkinlikler yüz boyama, kukla
gösterileri, resim çalışmaları, yoğurma malzemeleri kullanılarak yapılan çalışmalar, kum
oyunları, müzikli danslar, doğaçlama-drama çalışmaları, baskı çalışmaları (sünger, ip,
patates, yaprak vb.), kâğıt-karton işleri (katlamalar, yırtma-yapıştırma, kesme-yapıştırma,
süslemeler), maske yapımı gibi etkinliklerden oluşabilir.
Animasyon etkinliklerinde çocukları eğlendirmek tek amaç değildir. Eğlenceli, hoşa
giden bir ortamda çocukların gelişimsel kazanımlar elde etmeleri sağlanmadıkça
animasyonun öneminden söz edilemez. Animasyon etkinliklerinde hoşa giden bir ortamda,
eğlenirken bazı beceriler ve kavramlar kazanmaları için okul öncesi çocukların eğitiminde
önerilen tüm tekniklerden yararlanmak mümkün olmaktadır.
 Öğrenme transferi yaklaşımı
Çocuklar için uygulanacak animasyon etkinliklerinde basitten zora doğru ilkesine göre
öğrenme sağlanmalıdır. Başarılı yaşantılar sağlanarak öğrenmeye başlanmalı, bu şekilde
başarısız yaşantıların gelişmesi önlenmelidir. Çocuğun öğrenmiş olduğu bilgileri yeni
deneyimlere transfer etmesi için kuralları ve genellemeleri geliştirmesinde yardımcı
olunmalıdır.
 Aktif öğrenme yöntemi
Çocuk merkezli olan ve animasyon etkinliklerinde kullanılabilecek bir diğer teknik de
aktif öğrenme yöntemidir. Oyun oynarken, doğaçlama yaparken, yeni fikirler üretirken ve rol
oynarken çocukların aktif katılımı gerekmektedir. Çocuklar bu teknikle izlemekten çok
pratik yapma, alternatif durumları değerlendirme, risk alma ve sorumluluklarının farkına
varma gibi kazanımlar elde ederler.
 İş birlikçi öğrenme yöntemi
Okul öncesi animasyon etkinliklerinde uygulanabilecek tekniklerden biri de iş birlikçi
öğrenme yöntemidir. İş birliğine dayalı öğrenme, birlikte çalışma sırasında farklı
yeteneklerde olan çocuklar birbirlerine yardımcı olarak öğrenirler. Gruptaki çocuklar
birbirlerini etkileyerek öğrenmeye güdülenirler. Çocuklar bu teknikle dünyayı diğer
çocukların bakış açısından görmeye başlar ve empati becerisini geliştirirler.
 Davranışçı yaklaşım
Çocuğun istenen davranışının pekiştirilmesi, istenmeyen davranışlarının söndürülmesi
esasına dayanmaktadır. Bu sayede çocukların arzu edilen, istendik davranışları pekiştirilir,
olumsuz davranışları ise kendisine ve çevreye zarar vermediği sürece görmezden gelinir.
 Akran öğretimi
Aynı yaştaki çocukların eşleştirilerek, çocuğun beceri kazanmasında model ve
öğretici olarak rol almasını gerektirir. Ayrıca öğretici olarak modelin dikkatle seçilmesi ve
bu yöntemin belli zaman sınırları dâhilinde uygulanması yararlı olacaktır.
 Çoklu duyuya dayalı öğretim tekniği
Görme, işitme, dokunma, koklama ve tat alma duyularının iki ya da daha fazlasının bir
becerinin öğretiminde bir arada kullanılmasıdır. Özellikle görme ve işitme duyusu ikilisinin
diğer duyularla desteklenmesi öğretimin etkinliğini artırmaktadır.
1.3. Yüz Boyamanın Bireyler Üzerindeki Etkileri
Animasyon gösterilerinde yüz boyamak ve bu boyama şeklini de ilgi çekici şekilde
abartmak çok önemlidir. Animasyon bir gösteri ve sahne sanatıdır. Bu sanatın ilgi çekici
olmasında kostüm kadar yüz boyamanın da etkisi büyüktür. Bazı animasyonlarda yüz
boyama kostümden daha önemli olup ön plana çıkabilir.
1.3. 1. Yüz Boyamanın Bireyler Üzerindeki Psikolojik Etkileri
 Yüzü boyanan kişilerde animasyon sırasında (ruhsal doyum) psikolojik rahatlama
olmaktadır. Kişi kendi duygu ve düşüncelerini bir topluluk önünde rahatça ifade edebilme
olanağı bulmakta, korku, kaygı vb. duygularını bu sayede dışa yansıtabilmektedir.
Resim 8:Yüzü boyanan kişi duygularını bu sayede dışa yansıtabilmektedir
 Gerçek yaşamda dile getiremediği ya da fırsat bulamadığı olay ya da olguları
canlandırmalar yoluyla deneme ve yaşama olanağı bulmaktadırlar.
 Kendinin ve çevresindeki bireylerin yetenek ve becerilerinin farkına varmakta ve
kendine olan güven duygusu gelişmektedir.
1.3. 2. Yüz Boyamanın Bireyler Üzerindeki Sosyal Etkileri
 Yüz boyamada kişi kahramanların rolüne bürünerek hem çevresindeki insanları
hem de kendisini tanıma fırsatı bulur ve başkalarının duygularını anlama becerisi (empati) geliştirir.
 Yüzü boyanan grupla bütünleşir. Çevresi ile iletişim kurar ve geliştirir. Özellikle
çocuklar kendilerine yeni bir dünya kurarlar, çevrenin ilgi ve dikkatini çekerler.
 Grup içerisinde yer edinme ve statü kazanma şansı artar. Çocuklarda iş birliği ve
grup çalışması bilinci gelişir.
 Kendi ilgi ve yeteneklerini sergilerler. Başkalarının fikirlerine saygı duyma ve
kendi fikirlerini ifade edebilme gibi becerilerini geliştirirler.
 Yüz boyamada birey hem kendi kültürel değerlerinin hem de farklı kültürel
değerlerin farkına varmaktadır ( Nasrettin Hoca tiplemesi, Noel Baba tiplemesi gibi ).
Resim 9:Yüzü boyanan kişi, karakterin kimliğine bürünür.

2. KARAKTERE UYGUN YÜZ BOYAMADA KULLANILAN ARAÇ GEREÇ VE MALZEMELER
2.1 Yüz Boyaları
Yüzü boyamak için ilkel kavimlerden itibaren, doğada bulunan renklerden ve doğal
boyalardan yararlanılmıştır. Toprak, bitki kökleri ve çeşitli ağaçlardan yapılan boyalar
kullanılmıştır.
Eski Yunan ve Roma tiyatrolarında oyuncular maske takarlardı, yüzlerini boyamaz ve
gerçek yüzleri oyunları sırasında görünmezdi. Ortaçağ Avrupa’sında dinsel oyunlarda melek,
şeytan ve din adamları canlandırılırken kırmızı, beyaz ve yaldızlı boyalarla takma sakallar
kullanılırdı. Kullanılan ilk malzemeler de kuzu yünü, tebeşir, kurum ve yakılmış mantardı.
Bilim ve sanayileşme geliştikçe yüz boyaları özel laboratuvarlarda birer kozmetik ürünü
olarak hijyenik ortamlarda insan cildine zarar vermeyecek şekilde imal edilmeye
başlanmıştır. Bu boyalardan bazıları şunlardır:
 Tüp boyalar
Laboratuvar ortamında dermatologlar tarafından üretilen boyalar krem haline getirilir.
Bu krem halindeki boyalar plastik veya alüminyum tüplere otomatik makinelerle doldurulur.
Genellikle bir kullanımlıktır.Yüz veya boyanacak yüzeye parmak, sünger veya özel
aparatlarla sürülür.
Resim 10:Yüz boyamada kullanılan tüp boyalar
 Krem boyalar
Katı olarak yüze nemli bir süngerle sürülen başarılı bir makyaj malzemesidir. Yüzün
daha şeffaf ve renkli görünmesini sağlamaktadır. Kullanımları daha uzun sürelidir.
Televizyon ve sinema için natürel görüntüler elde edilmesini sağlamıştır.
Resim 11:Yüz boyamada kullanılan krem boyalar
 Likit boyalar
Şişeler içerisinde likit haldedir. Sürümü kolaydır, mat görünüşlüdür. Pudra kullanmak
gerektirmez. Özellikle film ve tiyatro makyajında kullanılır.
Resim 12:Yüz boyamada kullanılan likit boyalar
 Kalemler
Yüz, kaş, göz çevresi, dudak çevresi ve yanakları boyamak ve yapılan boyalara
çerçeve yapmak amacıyla kalem şekline getirilmiş boyalardır. Genelde yapılmış olan boyaya
çerçeve yapmak amacıyla veya yüze ben, sivilce, küçük motifler yapmak amacıyla kullanılır.
Resim 13:Yüz boyamada kullanılan kalemler
Pullar ve simli boyalar
Yüze veya vücuda yapılmış olan boyalar üzerine veya doğrudan cilde tatbik edilir.
İçerisinde parlak pul veya sim gibi maddeler olduğundan ışıkta parlayarak dikkat çekici hoş
bir görüntü elde edilir.
Resim 14:Yüz boyamada simli boyalardan da yararlanılır
Ruj boyalar
Laboratuvar ortamında üretilen boyaların çeşitli kimyasal ve yağlar ile sertleştirilmesi
ile elde edilir. Kapağı açılarak doğrudan tatbik edilir.
Resim 15-Yüz boyamada kullanılan ruj boyalar
Sprey boyalar
Laboratuvarlarda üretilen boyanın basınçla ve gazlarla tüplere doldurularak püskürtme
şeklinde tatbik edilmesidir. Ancak yüzde veya vücudun herhangi bir yerinde istenilen şeklin
elde edilebilmesi için önceden o şeklin şablonu yapılıp sprey boyanın tatbik edilmesi gerekir.
Değişik renkler için ise değişik şablon ve kalıpların kullanılması lazımdır.
Resim 16:Yüz ve vücut boyamada kullanılan spreyler
Çıkartmalar
Çıkartmalar çeşitli figür ve motiflerin özel kâğıtlara baskı yoluyla tatbik edilmesi
sonucunda elde edilir. Beğenilen motifler matbaalarda baskı tekniği ile bir tarafı şeffaf, diğer
tarafı ise yumuşak olan çift katlı kâğıtlara basılır. Baskı kâğıdın şeffaf yüzeyine ters taraftan
basılır.Vücudun tatbik edilecek kısmı temizlenerek su veya özel maddelerle yapıştırılır.
Çıkartma üzerinde bulunan motif deri yüzeyine baskı yapılmış gibi vücuda çıkartılır. Geçici
bir süre deri yüzeyinde kalır, istenirse su ile temizlenebilir.
Dövmeler
İlkel toplumlardan başlayarak günümüze kadar gerek büyü amacıyla gerekse gelenek
gereği olarak insanlar vücutlarına ve yüzlerine çeşitli dövmeler yaptırmışlardır. Bazı ilkel
toplumlarda dövmeler kötü ruhları kovmak için ve hastaları iyileştirmek için yapılırdı.
Yüzyıllar önce dövme Trakyalılarda asalet simgesiydi. Hıristiyanlar vücutlarına dövme
metoduyla haç işareti kazıtmışlardır. Kudüs’e hacca giden Hıristiyanlar ise kol ve ellerini
ziyaretlerinin bir simgesi olarak dövmelerle süslemişlerdir. Eski Roma’da suçlu ve köleleri
dövmeler yaptırarak tanımışlardır. Günümüzde çok yaygın uygulama alanı bulan dövme ve
kına ile yapılan motifler özellikle gençler arasında ilgi çeken bir süsleme sanatına
dönüşmüştür.
Resim 17:Ele ve kola kına ile yapılmış bir dövme örneği
Dövme, vücudun herhangi bir yerine özel boya ve kimyasallar uygulanarak iğne ve
delme aletleriyle yapılan desen, şekil ve motiflerdir. Dövme yapılırken özel iğne ve
makineler kullanılır.Uygulama özel mürekkep ve kimyasalların deri altına tatbik edilmesiyle
yapılır. Bu şekilde yapılan dövme hiç silinmez ancak kullanılan iğne ve aletlerin steril
olmasına dikkat edilmelidir. Dövme yapılan bölgenin belli bir süre dış etkilerden korunması
ve mikrop kapmaması gerekir. Sağlık açısından tehlikeli ve sakıncalıdır.
2.2-Fırçalar
Yüz boyamada fırçalar en az boyalar kadar önemli bir yer tutar. Fırçalar, boyaların
yüze uygulanması için kullanılan tabii veya suni kıl ve tüylerle yapılmış materyallerdir.
Fırçalar kullanılan boyanın cinsine ve kullanıldığı yere göre ince, kalın, geniş ve dar olarak
seçilir. Örneğin, alın ve yüz için kalın ve geniş fırçalar kullanılırken dudak ve göz çevresi
için ince fırçalar tercih edilmektedir.
Resim 18:Yüz boyamada kullanılan çeşitli fırçalar
2.3. Sünger ve Temizleme Malzemeleri
Yüz boyamaya zemin hazırlamak için süngerler kullanılır. Süngerler çeşitli
yumuşaklıklarda ıslak ve kuru olarak kullanılır. Toz boya, pudra gibi boyamalarda kuru
süngerlerden faydalanıldığı halde sıvı ve krem boyalarda ıslak (boya emdirilmiş)
süngerlerden faydalanılır.
Resim 19:Yüz boyamada kullanılan süngerler
Temizleyiciler de krem veya losyon haldedir. Bunlar cildi temizleyerek makyaja
hazırlar veya makyaj sonrası temizlikte kullanılır. Göz makyaj temizleyicileri krem, jel ve
losyon şeklinde olabilir. Göz makyajı esnasında olabilecek bulaşmaları kolayca giderebilmek
için kalem şeklinde olanları da vardır.
2.4. Model Kitap ve Desenler
Yüz boyama kaynakları oldukça kısıtlı bulunmaktadır. Doğrudan yüz boyamaya
yönelik olarak kaynak yok denecek kadar azdır. Bu sebeple yüz boyama ile ilgili
yayınlanmış model kitapları, desenler, figürler ve her türlü kaynaktan yararlanmak
mümkündür. Örneğin; çeşitli motifler, ülke bayrak renkleri, takımların renkleri, palyaço vb.
örneklerden faydalanarak yüz boyama örnekleri geliştirmek mümkün olabilir.
Resim 20:Yüz boyama kitabı örneği
Resim 21:Yüz boyama kitap örneği.
2.5. Video Kasetleri
Yüz boyama ile ilgili profesyoneller tarafından hazırlanmış olan video kasetlerinden
de yararlanılabilir. Ayrıca çeşitli animasyon gösterilerinde, spor karşılaşmalarında ve
eğlencelerde kaydedilmiş olan video kasetlerinden faydalanarak yüz boyamak mümkün
olmaktadır.
Resim 22:Yüz boyamada yararlanılabilecek video kaset
2.6.Malzeme Seçerken ve Kullanırken Dikkat Edilecek Noktalar
Yüz boyama malzemelerini seçerken ve kullanırken malzemenin temiz, güvenilir,
kaliteli ve sağlık kurallarına uygunluğuna dikkat edilmelidir. Seçmiş olduğunuz malzemenin
kalitesinin yanında renk uyumunun olup olmadığına da bakmamız gerekir. Aşağıda yüz
boyama malzemesi seçerken ve kullanırken dikkat etmemiz gereken bazı hususlar
verilmiştir.
Sağlık kuralları
Yüz boyama uygulamaları doğrudan insan derisine temas edilerek gerçekleştirildiği
için sağlık açısından son derece dikkat edilmesi gerekir. Boya içerisinde bulunan zararlı
kimyasal maddeler deri yoluyla kana geçerek vücuda zarar verebilir. Bu maddeler özellikle
hassas ciltlerde alerji, kızarıklık yapabilir. Bu nedenden dolayı yüz boyama için malzeme
seçerken insan sağlığına zarar vermeyecek malzemenin seçimi önemli bir unsur
oluşturmaktadır.
Malzeme kalitesi
Yüz boyama malzemesi satın alırken ucuz malzeme yerine kaliteli malzemenin
seçilmesi gerekir. Kaliteli malzemeler uygulama sırasında kolaylık sağladığı gibi, silme
sırasında da kolaylıkla çıkartılabilir. Kullanım sonrası hiçbir iz bırakmaz. Uygulamadan
sonra terleme, elle silme vb. durumlarda çıkmaz ancak belirli sıvılarla veya iyi bir şekilde
yıkamak suretiyle çıkartılabilir.
Desen ve renk uyumu
Yüz boyamada desen ve renk uyumu çok önemlidir. Desenler arasında renk uyumu
kurallarına uyularak yapılan boyamalar daha dikkat çekici, daha akılda kalıcı ve göze hitap
edici olmaktadır. Kullanılacak malzemenin aynı olmasına rağmen desen ve renk uyumuna
dikkat edilerek yapılan yüz boyamalarından daha çok zevk alınmaktadır.
Resim 23:Yüz boyamada desen ve renk uyumu estetik açısından önemlidir.
Temizlik (hijyen) ve düzen
Yüz boyama insan sağlığı ile doğrudan ilgili olduğu için temizliğe çok dikkat
edilmesi gerekmektedir. Kullanılan malzemelerin temiz ve steril olması şarttır. Fırça ve
sünger gibi malzemelere sterilizasyon yapılamadığından dolayı kullanılacak materyalin
kişiye özel veya tek kullanımlık olması gerekmektedir.
2.7. Yüz Boyama Karakter Örnekleri
Yüz boyama karakter örneklerini hayal gücünüzü ve yaratıcılığınızı da katarak
oluşturabilirsiniz. İstenilen her desen, figür, motif veya serbest resim yüze uygulanabilir.
Aşağıda yüz boyamada yararlanılabilecek karakter örnekleri verilmiştir:
1-İnsan figürleri
2-Hayvan figürleri
3-Bitki motifleri
4-Ülkelerin bayraklar
5-Spor klüplerinin bayrak renkleri
6-Geometrik şekil ve desenler
7-Doğa ile ilgili şekiller
8-Yöresel motif ve desenler
9-Çizgi film kahramanları
10-Masal kahramanları
Resim 24: Küçük tavşan
Resim 25:Bitki motifleri uygulaması
Resim 26:Doğadan manzaralar
Resim 27: Uzayın derinliklerinde
Resim 28:Yüz boyamada çeşitli desen ve motiflerden de yararlanılabilir
Resim 29:Değişik yüz boyama örnekleri
2.7.1.Karaktere Uygun Yüz Boyama Uygulamaları
Karakterin uygun görsel görüntüsüne gelmek için, karakterin görüntüsünü
belirlemede etkili olacak farklı faktörler bulunmaktadır.Bunlar:
Genetik faktör
Genetik faktör insanın doğduğu fiziksel ve zihinsel karakteristik özelliklerini içerir.
Gerçeği yansıtabilmek için ırk faktörünün her zaman düşünülmesi ve karakter makyajına
yansıtılması gerekmektedir. Örneğin Kızılderili bir karakterin makyajında cilt renginin açık
renk yapılmaması gibi.
Resim 30:Kızılderili çocuklar
Çevre
Irk ve diğer genetik faktörlerin yanında çevre de derinin rengini belirlemede önemli
bir faktördür. Bir Kafkas çiftçisi ile bir Alman çiftçisinin derilerinin rengi farklıdır, bu
çifçiler aynı cilt rengine sahip değildir. Derinin rengi ve dokunuşu sadece karakterin
yaşadığı genel hava koşullarından etkilenmez. Aynı zamanda çalıştığı ve zamanını geçirdiği
yerlerdeki fiziksel koşullardan da etkilenmektedir. Ofis, madenler, tarlalar, gemiler vb.
ortamlar insanlar üzerinde farklı etkiler bırakmaktadır. Bu çevresel etmenler insanlar
üzerinde farklılıklar yaratacağından bu hususları göz önüne alarak karakterlerin yüz
boyamalarını bu doğrultuda yapmak uygun olmaktadır.
Sağlık
Karakterin sağlık durumunu da göz önüne alarak yüz boyama yapmak yerinde olur.
Karakterin sağlık durumu önemlidir ve yüz boyamada da karakterin sağlık durumu
yansıtılmalıdır. Örneğin derinin rengi, göz çevresi gibi unsurlar hasta bir karakterin
yansıtılmasında önemli detaylardandır.
Çirkinlik
Bazı yüz boyamalarında genetik sebepler, hastalıklar, kazalar, ameliyatlar veya
kavgalardan dolayı yüzün çirkin gösterimi mümkün olabilmektedir. Bazı durumlarda
karakterin yüzü siğiller, benler veya yara izleri ile çirkinleştirilebilir.
Moda
Gerçeğe uygun karakterin oluşturulmasında modanın önemli bir yeri vardır. Örneğin
bir Shakespeare karakterini canlandıracak kişi için o dönemin kostüm ve makyaj özelliklerini
bilmesinin yanında o dönemin makyaj ve kostümdeki modasını da bilmesi önemli bir
unsurdur.
2.7.2.İnceleme Gezileri
Yüz boyamada yararlanılabilecek ortamlardan birdi de karnavallardır. Karnavallarda
yüz boyamanın her çeşidini görmek mümkün olmaktadır. Bunun yanında uluslararası spor
karşılaşmalarında ülkeleri destekleyen taraftarların yüzlerini başta kendi ülkelerinin
bayrakları olmak üzere çeşitli desenlere boyadıkları görülebilir.
Resim 31:Karnavallarda çeşitli yüz boyama örnekleri görmek mümkün olmaktadır
Animasyon ve gösteri organizasyonu yapan firmaların atölyeleri veya çocuk tiyatrolarının
makyaj bölümleri gezilebilir ve yüz boyama ile ilgili incelemeler yapılarak örneklerden
yararlanılabilir. Bu alanlarda çalışan profesyonel makyaj ustalarından uygulamalı olarak yüz
boyama örneklerini görmek mümkün olabilir.
2.7.3.Yüz Boyama Örnekleri İnceleme
Yüz boyama örneklerini inceleyebilmek için doğrudan yüz boyama uygulamaları
yapan ve yaptığı uygulamaları arşivlemiş olan kuruluşların arşivlerinden yararlanılabilir. Bu
alanda kaynakların yeterli olmayışı nedeniyle görsel ve yazılı basında çıkan yüz boyama
örneklerini arşivlemek gerekmektedir.
Aşağıda aynı kişiye uygulanan makyaj teknikleriyle kişinin farklı görüntülerini
inceleyebilirsiniz.
Resim 32: Aynı kişiye uygulanan makyaj teknikleriyle altı farklı karakter
2.7.4.Yüz Boyamada Dikkat Edilecek Noktalar
Yüz boyamada mutlaka yüz boyası kullanılmalıdır.Yağlı boya, sulu boya, guaj boya,
parmak boyası vb. kesinlikle yüz boyamada kullanılmamalıdır. Göz ve ağız çevresi dikkatle
boyanmalıdır. Boyaların göz ve ağza kaçmamasına dikkat edilmelidir. Yüz boyamada dikkat
edilmesi gereken hususları amaca uygunluk, seviyeye uygunluk, karaktere uygunluk,
kostüme uygunluk, yüze uygunluk ve değer yargılarına uygunluk olarak ele alabiliriz.
Amaca uygunluk
Yüz boyama işlemi hangi etkinlik için uygulanacaksa o amaca uygun yüz boyaması
yapılmalıdır. Örneğin, yüz boyama bir doğum günü partisi için yapılacaksa, o güne uygun
olarak sevimli, neşeli, eğlendirici motifler seçilmelidir. Bir ürünün tanıtımı yapılacaksa bu
ürünü sevdirecek, satışını artıracak, özendirecek şekil ve motifler seçilmelidir.
Seviyeye uygunluk
Yüz boyama çocuk, genç ve yetişkinlerin yaşlarına uygun olarak yapılmalıdır. Örneğin
küçük çocuklar için hazırlanan animasyon gösterisinde çok rüküş ya da korku unsuru içeren,
grubun seviyesine uygun olmayan motifler ve boyalar kullanılmamalıdır.
Resim 33:Çizgi film kahramanları yüz boyamada çocuklar için uygun karakterlerdendir
Karaktere uygunluk
Yüz boyamada canlandırılacak karakterin özelliklerine uygun olarak boyama yapılması
gerekir. Örneğin hayvan karakteri canlandırılacak ise canlandırılacak olan hayvanın
karakteristik özelliklerini ön plana çıkartacak ve karakterini ortaya koyabilecek yüz
boyaması yapılmalıdır.
Resim 34:Miki fare ve kaplan
Kostüme uygunluk
Yüz boyaması, giyilecek karakter kostümüne uygun olarak yapılmalıdır. Örneğin;
sihirbaz ya da palyaço karakteri canlandırılacaksa ve buna uygun olarak kostüm hazırlanmış
ise, yüz boyama da mutlaka bu kostüme uygun olarak yapılmalıdır.
Resim 35:Sihirbaz ve palyaço
 Yüze uygunluk
Yüz boyama kişinin yüz hatlarına uygun olarak yapılmalıdır. Yüzü geniş olanlara büyük
figür ve motifler, yüzü küçük olanlara da küçük motifler uygulanmalıdır.
Değer yargılarına uygunluk
Yüz boyaması, toplumun değer yargılarına ters düşmeyecek motifler içermelidir.
Toplumun milli ve manevi değerleriyle alay edici, insanları küçük düşürücü yüz
boyamalarından kaçınılmalıdır.
Etkinlik
Aşağıda bir yüz figürü verilmiştir. Yaratıcılığınızı ve hayal gücünüzü kullanarak bu
yüzü renkli kalemlerle istediğiniz biçimde boyayınız. Sonra bu resmin bu yüz ifadesiyle
hangi ruh haline ve duygulara sahip olabileceğini düşününüz. Yüz boyama tasarımınızı ve
duygularını (öfkeli, üzgün, sıkıntılı, mutlu, neşeli vb.) sınıfta arkadaşlarınızla paylaşınız.
2.8.Yüz Boyama Uygulamaları Yapma
İnsan bedenini farklı malzemeler kullanarak süslemesi olgusunu tarihin çok eski
dönemlerine dayandırmak mümkündür. İnsanı süslemek amacıyla yapılan yüz boyama
uygulamalarına Eskimolardan, Kızılderililere, Asya ve Afrika yerlilerine kadar geniş bir
coğrafyada rastlanmaktadır.Yüz boyama uygulamaları yapmak için önce amacın
belirlenmesi gerekmektedir. Yüz boyamaları bir sahne eserini canlandırmak için, eğlence
organizasyonlarında, spor karşılaşmalarında, sünnet düğünleri ve yaş günü gibi özel ve
önemli günlerin kutlamalarında, fuar- tanıtım amaçlı animasyon gösterileri sırasında
yapılabilir.
Bunun yanı sıra okul öncesi eğitim kurumlarında yıl sonu müsamerelerinde, doğum
günü partilerinde, yıl içinde eğitim amacıyla yapılan etkinliklerde, bir eserin sahneye
konulmasında yüz boyama uygulamalarından yararlanılabilir.
Aşağıda bir kaplan karakterinin aşamalı olarak yüz boyama uygulaması verilmiştir.
Bu boyama için turuncu, sarı, beyaz ve siyah renkleri kullanılmıştır. İstenirse farklı renklerde de bu uygulama yapılabilir.

KAYNAK:www.megep.meb.gov.tr

Döküman Arama

Başlık :