Kapat

TÜRKÇE DİL ETKİNLİKLERİ

1. TÜRKÇE DİL ETKİNLİKLERİ
1.1. Türkçe Dil Etkinlikleri
Türkçe dili etkinlikleri öncelikle çocuğun dil gelişimi alanını destekleyen
etkinliklerden biridir. Eğitim programlarında çocukların tüm gelişimleri açısından çok
önemli olan ve her gün tekrar edilmesi gereken, öğretmen rehberliğinde yapılan grup
etkinliklerindendir. Okul öncesi eğitim kurumlarında ana dilin kazanılması için bireysel
etkinlikler yanında, grup etkinliklerinin de yapılması gereklidir. 3-6 yaş gurubunda bulunan
çocukların grup içinde ve doğal ortamda bulunmaları ve etkinliklere katılmaları dili
kolaylıkla öğrenmelerini sağlar.
Türkçe dili etkinlikleri planlanırken çocukların gelişim seviyesi, yaşı, dikkat süresi,
bireysel özellikleri, çevresel koşullar, özel durumlar, çocukların sahip olduğu önceki
kazanımları göz önüne alınır.
Okul öncesi eğitim kurumlarında Türkçe dil etkinlikleri genellikle sabah
kahvaltısından sonra uygulanır. Yarım gün eğitim veren okul öncesi eğitim kurumlarında ise
serbest zaman etkinliklerinin, sabah kahvaltısı veya ikindi kahvaltısından sonra uygulanması
önerilir. Ancak uygulama saatlerinde sınırlayıcı olmamalıdır. Çocukların ilgi ve istekleri
dikkate alınarak çocukların yorgun olmadığı farklı bir zamanda da planlanıp uygulanabilir.
Türkçe dili etkinlikleri oldukça zengin etkinliklerden oluşur. Bunlar şöyle sıralanabilir.
 Tekerleme,
 Bilmece,
 Şiir,
 Parmak oyunu,
 Grup konuşması,
 Çeşitli hikâye anlatma teknikleri ile hikâye anlatma,
 Hikâye oluşturma,
 Pandomim,
 Taklit oyunları,
 Dramatizasyon.
1.1.1. Tanımı ve Önemi
Türkçe dili etkinlikleri, öğretmen rehberliğinde yapılan grup etkinliklerindendir. Bu
etkinlikler çocuğun gelişim özelliklerini destekleyecek şekilde kullanılmalıdır.
Bu etkinlikler öncelikle çocukların dil gelişimleriyle ilgilidir. Türkçe dili etkinlikleri
sayesinde çocuklar başkalarının konuşmalarını dinleyerek ve uygun karşılıklar vererek
konuşmalara katılırlar.
Türkçe dil etkinlikleri çocuğun zihinsel gelişiminde de etkilidir. Çocuklar belli
konularla ilgili düşüncelerini açıklarlar. Olaylar arasında neden sonuç ilişkileri kurarlar. Belli
kavramları kullanmayı öğrenirler. Gözlem yapma ve problem çözme yeteneklerini geliştirir.
Türkçe dil etkinliklerinde çocuklar belli durumlarla ilgili duygularını sadece sözel
ifadelerle değil vücut hareketlerini, jest ve mimiklerini kullanarak da ifade ederler.
Yaratıcılıklarını ortaya koyma fırsatı bulurlar, böylece psiko-motor becerileri de desteklenir.
"İnsanın zihni düşünmeye, dili konuşmaya, eli de bir şeyler
yaratmaya yarar. J.A. COMENIUS
Çocukların sosyal ve duygusal gelişimleri de Türkçe dil etkinliklerinden olumlu olarak
etkilenmektedir. Çocuklar birbirlerinin konuşmalarını dinleyerek, başkalarının haklarına
saygı duymayı, sırasını beklemeyi, kendi düşüncelerini aktarmayı, kendilerini ifade etmeyi
öğrenirler. Grup içinde konuşma cesareti kazanarak kendilerine olan güvenleri gelişir.
Duygu ve düşüncelerini toplumca kabul edilen yollarla aktarmayı öğrenirler. Okul öncesi
eğitim kurumunda Türkçe dil etkinlikleri ile akıcı ve dil kurallarına uygun olarak konuşmayı
öğrenen çocuk, diğer çocuklarla ve yetişkinlerle olumlu ilişkiler kurar.
Türkçe dil etkinliklerinde uygulanan günlük hayattaki nesne ve olaylar hakkındaki
sohbetler, kelime oyunları, çeşitli öyküler, tekerlemeler, şiirler, bilmeceler, parmak oyunları,
hikâye kitabının okunuşunu izleme, kitabı sağdan sola çevirme gibi etkinlikler, görsel
okumanın gelişmesi, renkleri ayırt edebilme, görsel-işitsel hafızanın gelişmesi, el-göz
koordinasyonu gibi okuma öncesinde gerekli olan becerilerin gelişmesinde önemli rol oynar.
Resim 1: Türkçe dil etkinlikleri çocuğu hayata hazırlar
1.1.2. Özellikleri
Türkçe dil etkinlikleri çocuğun kendi kedini tanımasına, iç dünyasını keşfetmesine
yardımcı olur. Kendisinin farkına varan çocuk da kolaylıkla kendisini ifade edebilme, günlük
sevinçlerini, üzüntülerini başkalarıyla paylaşma özelliği kazanabilir. Ayrıca çocuk,
çevresinde gördüğü olumlu ilişkiler yoluyla kendisine güven duymayı öğrenecektir. Bu da
onun duygusal yaşamının sağlıklı gelişmesine katkıda bulunacaktır.
Türkçe dil etkinlikleri ile çocuklara, çevreyi ve diğer insanların tutum ve
davranışlarını algılamaları için gerekli yönlendirme yapılır. Böylece çocuk çevresindeki
nesnelerin benzerlik ve farklılıklarını (renk, şekil, hacim vb. özelliklerini), birbirlerinin aynı,
farklı olan özellikleri eşleştirme, şekil-zemin İlişkisini, uzaydaki konumlarını ayırt etmeyi ve
onları zihinde saklanması gibi işlevleri yerine getirir. Ayrıca çocukların çevrelerindeki
nesnelere ait sesleri de algılamaları sağlanır. Türkçe dil etkinlikleri çocuğun dikkatinin
gelişimini sağlar. Çocukların dikkatini belirli bir nesneye, etkinliğe veya davranışa
yoğunlaştırması ile öğrenme arasında yakın ilişki bulunmaktadır. Çocukların dikkat süreleri
de yaş ile birlikte gelişim gösterir. Çocuk Türkçe dil etkinliğinde aktif olarak dinleme veya
katılma becerisi geliştirir. Bu da onun dikkat süresinin gelişimi için önemlidir.
Türkçe dil etkinliklerinde yer alan kitaptan hikâye anlatımı, kitaba bakma, öyküyü,
kahramanları mekânı vb. algılama, kendi ifadeleri ile yeniden yorumlama imkânı sağlar.
Böylece küçük yaşlarda kitapla tanışan çocukta okuma alışkanlığı gelişir. Okuma alışkanlığı
kazanan çocuk ise gözlemci, araştırıcı, eleştirici yaratıcı özelliklere sahip olur.
1.1.3. Çocuğun Gelişimine Olan Etkileri
 Çocukların düzgün konuşmasına ve kendilerini sözle ifade etmelerine yardım eder.
 Çocuklara kitap sevgisini aşılar.
 Çocuklar hikâye dinlerken ya da anlatırken sosyal yönden gelişirler. Örneğin:
birlikte oturma, dinleme, arkadaşlarına saygı, fikir alışverişi yapma vb. alışkanlıklar kazanır.
 Hikâyelerden öğrendikleri ile çevreyi tanıma ve ilgi duyma kolaylaşır.
 Duygu ve düşüncelerini anlatarak, ruhsal yönden rahatlamasını sağlar.
 Yaratıcı düşünme yetenekleri gelişir.
 Sanata ve edebiyata ilgisi artar ve yeteneği olan çocuklar keşfedilir.
 Sözcük dağarcığını zenginleştirir.
 Türkçeyi düzgün kullanmayı öğrenir.
 Kelimeleri doğru telaffuz etmeyi öğrenir.
 Sesinin tonunu ve hızını ayarlamayı öğrenir.
 Aynı sesle başlayan kelimeler üretebilir.
 Kafiyeli kelimeler üretebilir.
 Anlatma ve ifade etme becerilerine yönelik çalışmalar yapılır.
1.2. Türkçe Dil Etkinliklerinin Özelliklerine Uygun Etkinlikler
Okulöncesi eğitim programlarında çocukların tüm gelişimleri açısından çok önemli
olan ve her gün tekrar edilmesi gereken, öğretmen rehberliğinde yapılan grup
etkinliklerinden biri olan Türkçe dil etkinlikleri çok çeşitlidir. Eğitimci etkinliklerin tümünü
veya birkaçını seçebilir. Sevilen etkinlikler ertesi gün ve haftanın diğer günlerinde tekrar
edilir. Böylece birikim sağlanır. Etkinlikler planlanırken gün içindeki diğer etkinliklerle
birbirini tamamlayacak kazanımları pekiştirecek nitelikte olmalı günlük planda bütünlük oluşmalıdır.
1.2.1. Tekerleme
Belli bir konusu olmayan, yarı anlamlı, yarı anlamsız sözcüklerden oluşan, sözcükler
arası ses uyumu olan, çocukları güldüren, eğlendiren folklor ürünü veya çocukları
eğlendirme amacı taşıyan sözlerdir. Anlamlı ya da anlamsız kelimelerden meydana gelen
manzum ya da düz yazı ürünleridir.
Resim 2: Sayışma tekerlemesi söylerken çocuklar eğlenir
Tekerleme masalların, halk hikâyelerinin bazen başında bazen sonunda bezen de söz
aralarında söylenen sözlerdir. Tekerlemeler konuyla ilgili olabilir veya sadece mizah unsuru
taşır. Bunların dışında bazıları da anaokulunda çocuklara söylemek üzere eğitici amaçlı
düzenlenmiştir.
Tekerlemelerin içinde kelime tekrarları bulunur. Bazıları karşılıklı konuşma (diyalog)
şeklinde söylenir. Belirli bir ritimleri vardır. Şiirsel öğe taşırlar, bu nedenle de çocuğun şiirle
ilişki kurmasını sağlar. Yöreden yöreye farklılıklar gösterebilir. Her yörede söylenen farklı
tekerlemeler bulunabilir. Türkçe dil etkinliklerinde söylenecek tekerlemeler fazla uzun
olmamalı, argo sözcükler yer almamalıdır.
Okul öncesi eğitim kurumunda öğretmen yeni bir tekerlemeyi önce kendisi ritmi ile
birlikte ve tamamını söyler. Sonra çocukların da katılmasını isteyerek birkaç kez tekrar eder.
Çocuklar tekerleme söylemekten çok hoşlanırlar, kolayca ezberlerler ancak onlara
ezberlemesi için baskı yapılmamalıdır. Tekerleme söylemek çocukları pandomim,
dramatizasyon gibi daha karmaşık olan ekinliklere hazırlar. Dikkati toplamak ve sözcükleri
daha kolay telaffuz ederek konuşma akıcılığına katkıda bulunmak amacıyla kullanılır.
Tekerleme Türkçe dil etkinliklerinin yanında oyunlarda ebe seçerken, sıra olurken,
sıra beklerken, bir etkinliğin başlayacağını haber verme gibi (örneğin; toplanma, oyun
etkinliğine geçiş, yemeğe gidiş vb. gibi) durumlarda da kullanılır.
ÖRNEKLER
Bir, iki, üç, dört, beş, altı, yedi. Bir, iki, üç, dört, beş.
Sana bunu kim dedi. Altı, yedi, sekiz, dokuz, on.
Diyen dedi, on yedi. Git komşunun damına kon.
Yağlı böreği kim yedi. Sarı limon.
ARABA AYŞE
Arabam dört teker Ooooo, bir şey duydum kulağıma koydum.
Üstünde yük çeker Kulağımdan çıkarıp altın tasa koydum.
Ağlasam duyar mı? Altın tas, tahtaya bas, tahta çürük çivi tutmaz.
Kornaya basar mı? Ayşe annesinin sözünden hiç çıkmaz.
Ağlama, bağlama
Bu oyundan çıkma.
Tekerlemelerin ÇocuğunGelişimine Etkileri
 Tekerlemeler çocuğu eğlendirir, hoşça vakit geçirtirler.
 Çocuğu eğlendirirken dil gelişimine imkân sağlar. Dile esneklik kazandırır. Diksiyonu geliştirir.
 Çocukların konuşma bozukluğu varsa bu bozuklulukları giderici en iyi çalışmalardır.
 Tekerlemedeki ritim, çocuklarda estetik düşünceyi geliştirir.
 Grupla birlikte aynı anda, aynı etkinliğe katılmak, birlikte hareket edebilme davranışını geliştirir.
 Çocukların bildikleri tekerlemeleri söylemeleri kendilerine olan güveni artırır.
Tekerlemelerin Özellikleri
 Belirli bir konusu yoktur.
 Kelimeler kulağa hoş gelmesi açısından ses uyumu içerisindedir.
 Tekerlemelerdeki kelimeler basit, günlük yaşamda her zaman kullanılan kelimelerdir.
 Tekerlemeler annelerin ve büyüklerin çocuklarını oyalamak için söyledikleri kelimelerdir.
Üç Çeşit Tekerleme Vardır.
 Sayışma tekerlemesi
 Masal tekerlemesi
 Oyun tekerlemesi
 Sayışma Tekerlemesi (Oyuna Başlarken Kullanılır)
Portakalı soydum Dolapta pekmez
Başucuma koydum Yala yala bitmez
Ben bir yalan uydurdum Ayşecik cik cik cik
Duma dum dum Fatmacık cık cık cık
Kırmızı mum Sen bu oyundan çık
 Masal Tekerlemesi (Masala Başlarken Kullanılır)
Bir varmış bir yokmuş Gökten üç elma düştü
Evvel zaman içinde Biri anlatana
Kalbur zaman içinde Biri dinleyene
Pireler berber iken Biri masal kahramanına
Ben babamın beşiğini
Tıngır mıngır sallar iken
Babam düştü eşikten
Annem düştü beşikten
c) Oyun Tekerlemesi (Oyun İçinde Tekerleme Kullanılır)
Eşeği suladın mı
Suladım
Sıcak su ile mi soğuk su ile mi
Sıcak su ile
Yandı eşeğim yandı………gibi
1.2.2. Bilmece
Bilmece; bir nesne, canlı veya olayın adını söylemeden, niteliklerini üstü kapalı olarak
söyleyerek ne olduğunu dinleyenin bulması istenen ürünlerdir. Bilmeceler soyut ve somut
kavramları içerebilir. Anaokulu çağındaki çocuğa somut kavramları içeren bilmeceler
sormaya özen gösterilmelidir. Böylece çocuğun bilmeceyi daha kolay algılayıp zihninde
canlandırıp cevaplaması sağlanır. Sadece küçükler için değil büyükler için de eğlence
kaynağıdır. Bilmeceler bir objenin niteliklerini söyleyerek sonucun veya ait olduğu bütünün
bulunmasını amaçlar. Bilmecenin cevabı bulunamadığında ipuçları verilerek cevabı
çocukların bulması sağlanır. Bulamadıkları durumda cevabı öğretmen verir. Bilmeceler
çocukları bir konu üzerinde düşünmeye sevk eder ve çeşitli varlıkların özelliklerini de
tanımalarını sağlar. Çocuklar 3 yaşından itibaren bilmecelere ilgi duyarlar. Bilmecelerin
ölçülü ve kafiyeli oluşu, çocuklara müzik ve şiir sevgisini aşılar, ritim duygusunu geliştirir.
Çocukların da bilmece üretmesi teşvik edilmelidir. Çocuklar hem bilmece oluşturmaktan
hem de bilmece sormaktan çok hoşlanırlar. Çocuklar bilmecelerin cevaplarını bulunca
kendilerine güvenleri artar.
Örnekler;
Sağken yerinden ayrılmaz, öldükten sonra gezer.(YAPRAK)
Bizim ayaklarımız var onun kökleri; kökleriyle durur ayakta
Bizim kollarımız var, onun dalları.
Dallarıyla okşar kucaklar. (AĞAÇ)
Rengi yoktur sesi var, buluttan anası var.(YAĞMUR)
Kuş gibi hafif, taş gibi ağır, hem aşağı iner, hem yukarı çıkar.(UÇAK)
Dumanı tüter, isterse gider.
Balık değildir, denizde yüzer.(GEMİ)
Ayakları su içer üstünden gelen geçer. (KÖPRÜ)
Dizi, dizi odalar birbirini kovalar. (TREN)
Resim 3: Bilmece kartı
1.2.2.3. Okul Öncesi Eğitimde Bilmecelerin Yararları
Okulöncesi eğitimde bilmecelerin kullanılması, çocukların özellikle zihin ve dil
gelişimi başta olmak üzere sosyal ve duygusal gelişimlerini de geliştirmeyi hedeflemektedir.
Bilmecelerde verilen ipuçlarından yararlanarak bütüne gidilmesi, parça bütün ilişkisinin
kurulmasını sağlamaktadır. Bilmeceler çocuğun esnek düşünme yeteneğini ve olaylar
arasında neden sonuç bağlantıları kurabilme becerilerini geliştirir. Birbirlerinin bilmece ile
ilgili söylediklerini dinlemeleri, bunları birlikte değerlendirmeleri dil, sosyal ve duygusal
becerileri geliştirir. Hikâye anlatmaya geçişi eğlenceli bir şekilde yapabiliriz. Bilmece
sorduğumuz çocukların ipucu elde edebilmeleri dil yeteneklerini, problem çözme becerilerini
artırmak için yenilir mi giyilir mi, canlı mı cansız mı vb. sorular sormasına yardımcı olarak
ipuçlarından yola çıkarak cevabı araştırmasını sağlamalıyız.
1.2.2.4. Bilmecelerin Çocuğun Gelişimine Etkisi
 Çocuğu düşünmeye ve keşfetmeye yöneltir.
 Çocukları eğlendirir, hoşça vakit geçirtir.
 Yeni kelimeler öğrettiği için dil gelişiminde etkilidir.
 Varlıkların özelliklerini tanıtır.
 Biçim özellikleri yönünden bilmeceler kafiyeli ve ölçülü oluşlarıyla ilk şiir zevkini verir.
 Cevabı bulma kendilerine olan güvenlerini arttırır, başarmanın tadına varır.
1.2.2.5. Okul Öncesi Çocuğuna Uygun Bilmecelerin Özellikleri
 Bilmeceler çocukların yaşlarına ve gelişim seviyelerine uygun olmalıdır.
 Hatırlanması, akılda tutulmasını gerçekleştireceğinden çok uygun olmalıdır.
 İçinde yabancı kelime bulunmamalı, çocuğun günlük yaşamda kullandığı
kelimeler olmalıdır.
 Sorulan nesne çocuğun tanıdığı nesnelerden olmalıdır.
 Kulağa hoş gelmesi ve ilgi çekici olması açısından kafiyeli olmalıdır.
 Bilmecelerin cevapları çocuğun günlük yaşantısından tanıdığı objelerle ilgili
olmalıdır.
 Bilmecenin cevabı tek olmalı, gerektiğinde verilen ipuçları somut özellikler taşımalıdır.
 Bilmece çocuğu çok zorlamamalı, anlamını bilmediği kelimelerden oluşmamalıdır.
 Bilmeceler çocuklara sorulduktan sonra belli bir düşünme süreci verilmelidir.
 Bilmecelerin cevapları alındıktan sonra cevabın doğruluğu ve yanlışlığı,
bilmecenin sözleriyle bağlantı kurularak değerlendirilmelidir.
 İpuçları bilmecenin cevabını hemen düşündürmelidir.
 İpucu olarak bilmece kartları kullanılabilir. Bilmece kartlarında bilmecenin
cevabı ile ilgili resimler bulunur ve çocuklara bunlar gösterilerek doğru cevap bulunması sağlanır.
1.2.3. Şiir
Şiir; duygu ve düşüncelerin ölçülü bir şekilde ifade edilmesine denir. Türkçe dil
etkinliği için seçilen şiirler kısa, basit ve anlaşılır olmalıdır. Günlük eğitim programında yer
verilen şiirler amaç ve kazanımlar ile bağlantılı olmalıdır. Şiirler öğretmenle birlikte
söylenebilir. Şiirde sözcüklerin kullanılışında bir ahenk ve estetik vardır. Şiir çocuklarda
güzel duygular uyandırması ve ahenkli bir şekilde yazılması, estetik duyguların gelişiminde
önemli rol oynamaktadır.
Çocuklara okunacak şiirlerin seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu şiirler kısa olmalı,
kolay anlaşılmalı, sözcükler çocukların anlayabileceği düzeyde olmalı, ayrıca onları
ilgilendiren konular işlenmeli, yaş ve gelişim seviyelerine, ilgi ve isteklerine uygun
olmalıdır. Çocuklar şiir dinlemekten ve okumaktan büyük mutluluk duyarlar. Ancak onlara
belirli bir şiir kültürü ve zevki kazandırabilmek için sık sık programa alınıp uygulanmalıdır.
Zaman zaman da çocuklara sorularak onların söyledikleri şiirler de okunabilir. Bu da ayrıca
çocukları mutlu eder.
Şiir okumada dikkat edilmesi gereken bir konu, çocuklara şiiri ezberlemeleri için ısrar
edilmemeli ve zorlama yapılmamalıdır. Çocuk kendi beğenisine uygun olan şiiri isterse
ezberleyebilir. Bu, çocukta belirli bir estetik duygusu ve sanat kültürü geliştirir. Zorlamayla
iyi sonuçlar alınamaz. Kendisine ait zevki sadece çocuğun kendisinin geliştireceği
unutulmamalıdır.
Okul öncesi eğitim kurumlarında şiir, Türkçe dil etkinliklerinin yanı sıra diğer
etkinliklerde de kullanılabilir. Uygun olarak seçilen bir şiiri öğretmen okurken çocuklardan
sözlere uygun hareket etmelerini isteyerek dramatize edilebilir. Yine şiir okunurken aynı
zamanda da müzik çalınarak çocukların dans etmeleri motive edilebilir.
1.2.3.4. Şiir’in Çocuklara Yararları
 Çocuğun dil gelişimine olumlu katkıda bulunur.
 Yeni kelimeler öğrenir. Kelimelerin doğru kullanımı ve telaffuzunu öğrenir.
 Değişik konular nedeniyle çocuğa değişik bilgiler verir.
 Çocukların estetik duygularını geliştirir.
 Çocuklara düşünce zenginliği ve esnekliği kazandırır.
 Şiirler çocukların algılamalarını, duygularını ifade ediş biçimlerini, sözcük
dağarcıklarını ve dikkat sürelerini artırma da etkilidir.
1.2.3.5. Çocuk Şiirinde Aranacak Özellikler
 Kelimeler basit anlamlı olmalıdır.
 Şiir kısa olmalıdır.
 Anlatımı açık ve net olmalıdır.
 Kültürel değerlerimizi milli duyguları, doğayı konu alan şiirlere yer vermelidir.
 Şiir çocuklara uygun olmalıdır.
 Kelimeler arasında kulağa hoş gelen, ilgi çekici ses uyumu olmalı.(kafiyeli olmalı)
 Çocuğun ilgisini çeken konular ve yakın çevreden seçilen konular olmalıdır.
 Çocuğa yeni alışkanlıklar, yeni bilgiler kazandırabilmelidir.
 Şiir anlamlı olmalıdır.
1.2.3.6. Çocuklara Şiir Nasıl Öğretilmeli
Öğretmen tarafından gerekli vurguları yapılarak yüz ve mimiklerle desteklenerek ve
belki fonda şiire uygun, bir müzik eşliğinde okunur. Şiir bir iki kez baştan sona okunmalıdır.
Sonra bir iki kerede çocuklarla tekrar edebilir. Hiçbir zaman çocuğun şiiri o anda
ezberleyerek tekrar etmesi beklenmez. Çocukların şiir söylemeye grup halinde katılımı
sağlanmalı, şiirdeki sözlerin doğru telaffuzuna dikkat edilmelidir. Yoğurma maddesi
çalışmalarında, serbest zaman etkinlilerinde tekrar edilmesi sağlanmalıdır.
ÖRNEKLER
BAYRAK
Göklerin ay yıldızı,
Sana pek yaraşmış,
Bu yurdun oğlu kızı,
Senin için savaşmış.
Atamdan bize kalan,
Sevimli güzel bayrak,
Göklerimde dalgalan.
Melahat UĞURKAN
ATATÜRK
Adını adımdan önce,
Heceledim öğrendim.
Duvarları, kitapları,
Senin resminle beğendim.
İ. Zeki BURDURLU
CUMHURİYET
Yıllardan 1923 idi,
O yıl kurduk Cumhuriyet’i,
Neydi o yıllar bilseydin, neydi.
Her taraf dolmuştu işgalci.
Daha tanımamışlardı Mustafa Kemal’i
Onun kahraman milletini
Bilselerdi cesaret ederler miydi?
Sonunda hepsi de yenildi.
Kuruldu Türkiye Cumhuriyeti.
Fatma ÖNAL
SARI TAKSİ
Hey taksi, sarı taksi
Çabuk ol, götür bizi
İşimiz çok acele
Hey taksi, sarı taksi
İşte gideceğimiz adres
Evde bizi bekliyor herkes.
MİNİK KUZUM
Minik bir kuzum var mini minicik, bir kuzum var benim.
Ot ister, şeker ister, su ister, koşar peşimden
Bir kuzum var zıplar oynar, hiç ayrılmaz benden.
1.2.4. Parmak Oyunu
Herhangi bir öykü ya da ilgi çekici şiir veya şarkıların sözlerine uygun olarak
parmaklarla olayların canlandırılmasıdır.
Çocuklar görerek, söyleyerek ve yaparak gerçekleştirilen parmak oyunlarını çok
severler. Çünkü bir şeyi öğrenmenin yanında yapmanın da ayrı bir özelliği var. Parmak
oyunları, sözle hareket arasında bağlantı kurularak yapılan ve dramatik oyuna hazırlıkta
önemli rol oynayan bir etkinliktir.
Anaokulu öğretmeninin, parmak oyunlarından oluşan bir dağarcığı olmalıdır. Böylece
parmak oyunları dağarcığı amaçlanan kazanımları pekiştirmede ve çocukların etkinliğe
ilgisini çekmede öğretmene yardımcı olacaktır. Parmak oyunlarını etkili bir biçimde
kullanabilmek için öğretmeninin sözcüklerini, buna bağlı hareketleri, ezberlemesi gerekir.
Çocuklar öğretmen ile birlikte sözleri tekrar ederken hareketleri de yaparlar.
1.2.4.1. Parmak Oyunlarının Çocuklara Yararları
 Çocukların yeni kelimeler öğrenmesini kolaylaştırır, dil gelişimine olumlu
katkıda bulunur.
 Parmak oyunu çocukların hayal dünyalarını geliştirir.
 Sözle hareket arasındaki uyumu sağlar.
 Hoşça vakit geçirirler.
 Taklit yeteneğini geliştirir.
 Parmak kaslarının gelişmesine yardımcı olur.
 Hareketli çocukları hemen yatıştırmaya yarar.
 Bir etkinlikten diğerine geçişte çocuklara “sus”, “otur”,”dur” vb. uyarılar yerine
parmak oyunu ile dikkatlerini çekip isteyerek severek katılımları sağlanabilir.
 Oyun faaliyetlerinde ısındırıcı ve dinlendirici oyun olarak kullanılır.
 Parmak oyunları uygulanırken parmak kuklalardan yararlanılabilir.
 Parmak oyunları çocukların el-göz koordinasyonu kurmalarına, yeni kelimeler
öğrenmelerine ve dinleme alışkanlığı kazanmalarına yardımcı olur.
 Çocukların sözcüklerle hareket arasında ilişki kurmalarını sağladığı için onları
yaratıcı dramatizasyona hazırlamada önemli rol oynar.
 Parmak oyunları çocukların bazı kavramları öğrenmesinde etkilidir (büyük,
küçük, sayı, yön vb. gibi).
 Parmak oyunları küçük kas gelişimi, sosyal-duygusal gelişim, kavram gelişimi,
bellek becerilerinin gelişimine katkıda bulunur.
Resim 4: Parmak oyunları kavramları öğretir
1.2.4.2. Çocuklara Uygun Parmak Oyulanının Özellikleri
 Çocuğun bildiği, akılda tutabileceği kelimeler seçilmeli.
 Cümleler uzun olmamalı.
 Konular çocuğun yakın çevresinden seçilirse daha yararlı olur.
 Eğitimsel değeri olan parmak oyunları çocuklara öğretilmeli.
ÖRNEKLER
ÖRDEK AİLESİ
Bu baba ördek (Başparmak gösterilir.)
Bu da anne ördek (Diğer eldeki başparmak gösterilir.)
Bunlar da yavruları (Elin diğer parmakları gösterilir.)
Vak vak diyorlar (İki el üst üste konur gaga yapılır.)
Derede yüzüyorlar (Yüzme hareketi yapılır.)
Bir balık görünce yakalayıp yiyorlar (Yeme hareketi yapılır.)
DEDEMİN GÖZLÜKLERİ
Dedem gözlüklerini kaybetmiş(Ellerle gözlük yapılır, göze takıyormuş ifadesi
canlandırılır)
Aramış, taramış bir de bakmış (Arıyormuş gibi yapılır.)
Başının üstünde değil miymiş (Yine elle gözlük yapılır, göze takılır.)
MEYVELER
Meyveler durmuş yan, yana(Parmaklar açılır, yan yana getirilir.)
Yiyeyim diye beni bekler(Parmaklar hafifçe göğüse dokunur.)
Elma ne güzel de yıkanmış(Yıkama hareketi yapılır)
Portakala hava atar(vücut hareket ettirilerek, kıskandırma hareketi yapılır)
Şeftali elerini çırpar(İki el birbirine vurulur)
Hadi beni al diye(Alma hareketi yapılır.)
Hiçbiri beni kandıramaz(Baş iki tarafa sallanır)
İki gözüm canım kiraz(İki elin parmakları aşağıya doğru sallanır)
HİNDİ1
küçük 2 küçük 3 küçük hindi
4 küçük 5 küçük 6 küçük hindi
7 küçük 8 küçük 9 küçük hindi
10 küçük 11 küçük 12 küçük hindi. Hindiler bitti, evlerine gitti, ellerini yıkadı,
yemeğini yedi, dişlerini fırçaladı, yatağına yattı ,uykuya daldı.(Sayılar sınıftaki çocuk sayısı
kadar sayılır, parmaklar kapatılarak uygulanır. Dinlenme öncesi güzel bir etkinlik olur.)
KAPLUMBAĞA
Bir küçük kaplumbağa varmış (eller daire yapılır).
Bir kutuda yaşarmış (eller kutu şeklini alır).
Gölde yüzer (ellerle yüzme hareketi yapılır).
Kayalara tırmanırmış(tırmanma hareketi yapılır).
Bir gün sivrisineği yakalamış (eller birbirine kenetlenir).
Fakat beni yakalayamadı (baş iki tarafa sallanır).
1.2.5. Grup Konuşması (Sohbet)
Eğitim programında o gün için yer verilen tema hakkında çocuklarla karşılıklı
konuşmaların yapıldığı bir grup etkinliğidir. Çocuğu düşünmeye, düşündüğünü söylemeye
merakını artırmaya yönelik bir etkinliktir.
Türkçe dil etkinliklerine çocuklarla yaptığımız grup konuşmasıyla giriş yaparız.
Örneğin: Düğmeleri ele almışsak düğmeleri tanımaya yönelik sorular sorabiliriz. Örneğin:
Düğmeleri nerelerde kullanırız? Kazaklarınızdaki düğmeler hangi renklerdedir? Düğme
yerine başka neleri kullanabiliriz? Düğmenin deliğinden baktığında ne görmek isterdin? Gibi
sorularla çocuğu yaratıcı düşünceye sevk edebiliriz.
Grup konuşmalarında özellikle kaynak kişilerin, ailelerin ve gönüllülerin katılımı
çocuklar için konuyu ilginç hale getirir. Çocuklarla sohbet edilecek tema, konuşma süresi,
konuşulacak kaynak kişi varsa onun hazırlanması, çocuklara sorulacak sorular, kullanılacak
araç gerecin belirlenmesi ve temin edilmesi gibi birçok açıdan iyi bir planlama yapılması
gerekmektedir.
Resim 5: Sohbet çocuğu düşünmeye sevk eder
Öğretmen, bu etkinliği yürütürken çocukların konu hakkındaki görüşlerini almak için
onların yaşantılarından yola çıkarak sorular sormalıdır. Bu, çocukların konuşmalara
katılımını kolaylaştırır. Sorulan sorulara çocuklar cevap vermediklerinde, soru yeniden farklı
bir şekilde sorulmalıdır. Çocukların açıklamaları öğretmen tarafından değerlendirilmeli,
eksikler tamamlanarak pekiştirilmelidir. Öğretmen vereceği kavramı, temayı günlük eğitim
programında yer alan tüm etkinliklerle verebilir. Bu nedenle, grup konuşması bir derse
dönüştürülmemelidir. Konuşma esnasında bütün çocukların konuşmalara katılımı
sağlanmalıdır. Pasif dinleyici yerine aktif ve katılımcı hale gelmesi desteklenmelidir.
Grup konuşmalarında çeşitli resimler, kartlar, çeşitli giysiler, mesleklere ait araç
gereçler, çeşitli başlıklar vb. materyaller kullanılabilir. Böylece çocuk konuşulan konuyu
somut bir şekilde izleme olanağı bulur. İyi bir plan yapıldıktan sonra uygulanmalıdır.
Öğretmen hangi konuda neler söyleyeceğine, hangi soruları soracağına, özellikle cevap
vermesini istediği çocuklar varsa onları belirler. Grup konuşması amacına ulaşarak çocuklar
için eğitici, neşeli, zevkli hale gelebilir.
1.2.6. Hikâye Anlatma
Hikâye, gerçek ya da gerçeğe yakın konuları ele alan, bir ya da birkaç kahramanı olan,
yaşamın içinden çıkan olaylarla ilgili bir edebiyat türüdür.
Parmak oyunu, bilmece, tekerleme, sohbet, şiir etkinlikleri ile çocuklar hikâye
dinlemeye hazırlanırlar. Öğretmen çocuklara her gün bir öykü anlatır. Çocuklar istediğinde
öykü sayısı artırılabilir. Çocuklara anlatılacak öykülerin konusu, anlatım tekniği, anlatım
sırasında kullanılan jest ve mimikler, öykü anlatımının şekli öğretmen tarafından çocukların
gelişim seviyelerine ve yaşlarına uygun şekilde belirlenir.
Öykünün konusu, çocukların günlük hayatta karşılaştıkları olaylardan gerçek veya
gerçeğe uygun bir şekilde yazılmalıdır. Ayrıca masal, hikâye, gezi yazıları, anılar, destanlar,
fabllar, efsaneler, romanlar, biyografiler vb. çeşitli edebi eserlerden çocuklar için yeniden
düzenlenmiş olanlar tercih edilir.
Resim 6: Hikâye saati
Öykünün giriş, gelişme, sonuç bölümü bulunur. Gelişme bölümünde yer alan olayların
hareketliliği çocukların yaş ve gelişim seviyelerine, ilgi alanlarına, dikkat sürelerine ve
ihtiyaçlarına göre düzenlenir. Hikâyelerde eğlence unsurunun bulunması çocukların hikâye
dinlemekten daha fazla zevk almasını sağlayacağından çocukların kitaplara ve okumaya
ilgilerini artırır. Öğretmen, öyküyü anlatmadan önce ön hazırlık yapmalıdır. Öyküyü önce
kendisi birkaç kez okumalı, çocuklar için uygun olup olmadığına karar vermelidir. Eğer
çocuklar için yeterince uygun değilse olaylarda çok abartı veya olağanüstü ve olumsuz
öğeler varsa çıkarılır, gerekli düzeltmeler yapılır, anlatım gerçeğe yaklaştırılır. Hikâyelerde
farklı özelliklerde karakterlerin bulunması çocuklara yeni görüş açıları kazandırır.
Hikâyelerin yaşamın içinden konuları ele alması, çocuğun içinde yaşadığı toplumun kültürel
özelliklerini daha iyi tanımasına yardımcı olur.
Öykü yeterince işlenmemiş ise çeşitli olaylar ekleyerek genişletilir. Eğer çok uzun ise
gerekli kısaltmalar yapılarak çocuklara uygun hale getirilir. Öyküde bilinmeyen kelimeler
varsa bunun yerine çocukların bildiği kelimeler kullanılır. Bu çalışmadan sonra öyküdeki
karakterler ve onların davranışları incelenir. Hikâye anlatırken resimleri gösterilerek hikâye
kesilmez, hikâye ile ilgili sorular sorarak bölünmez. Hikâye anlatımı bittikten sonra sorular
sorulabilir.
Öğretmen öyküyü inceledikten sonra birkaç kez anlatma denemesini yaparak nerede
vurgu yapacağını, nerede sakin bir ifade kullanacağını yani ses tonunu nasıl kullanacağını
belirler. Ayrıca jest ve mimiklerini nerede ve nasıl kullanacağına da karar verir. Öykünün
anlatım süresi tespit edilir (bu süre çocukların dikkat sürelerini geçmemelidir). Hikâyenin
hangi teknikle anlatılacağına karar vermelidir.
Öğrenciye Etkinlik 1 :
Çocuk öykülerinin özelliklerine dikkat ederek 4-6 yaş grubu için bir öykü yazın ve
arkadaşlarınızla paylaşın.Grup olarak öykü değerlendirme kriterleri oluşturun ve tahtaya
yazın.Arkadaşlarınızın öykülerini bu kriterler çerçevesinde değerlendirin.
Hikâye;
 Düz anlatma,
 Kitaptan anlatma,
 Pazen tahta ile anlatma,
 Şimşek kart ile anlatma,
 Kuklalar ile anlatma,
 Hikâye kartları ile anlatma,
 Televizyon şeridi ile anlatma,
 Projeksiyon ile anlatma,
 Slâyt, tepegöz, TV, CD ile anlatma gibi yöntemlerden biri ile anlatılabilir.
Hikâye anlatılırken çocuklar yarım ay şeklinde otururlar. İsterlerse sandalyelere ya da
minderlere oturarak rahat bir şekilde hikâyelerini dinlerler.
1.2.6.1.Araçsız Hikâye Anlatma (Düz Anlatma)
Öğretmen bu teknikte herhangi bir araç kullanmadan ses tonunu, jest ve mimiklerini
kullanarak hikâyeyi anlatır. Genellikle masal türü eserler bu şekilde anlatılır. Masalların
başındaki ve sonundaki tekerlemeler masalın içerisinde yer alan hareketli olaylar çocukların
çok hoşuna gider.
Anlatım sırasında görsel araç kullanılmadığı için çocukların dikkati kolaylıkla
dağılabilir. Bu anlatım tekniğinde öğretmen ses tonunu, duyguları yansıtacak şekilde
kullanabilmelidir. Ses tonundaki inişler çıkışlar çocukların hikâyeyi takip etmelerini sağlar.
Bu teknik genellikle dinlenme saatine geçişte kullanılır.
1.2.6.2. Hikâye Kitabı İle Anlatma
Hikâye anlatımında en çok kullanılan tekniklerdendir. Öğretmen için hazırlığı kolay
bir tekniktir. Okul öncesi çocuklar için hazırlanmış olan kitaplara resimli hikâye kitapları
denir. Resimli kitaplar çocukların yaşlarına göre farklılık gösterir. ABC kitapları da denen 1–
2 yaş grubu için hazırlanmış kitaplarda genellikle tek bir figür bulunur. Ancak bu figür
oldukça büyüktür. Kitapta yer alan öykü ise çok basit cümlelerle anlatılır. 3–4 yaş
grubundaki çocukların kitaplarında çocukların çevrelerini tanıyabilecekleri, neden sonuç
ilişkileri, problem çözme becerilerinin gelişimini destekleyecek, dil gelişimlerine katkıda
bulunacak hikâyeler kullanılmalı. Hikâye kitabındaki yazılar az olmalı resimler fazla
olmalıdır. Resimler sayfanın 2/3 ünde, yazılar 1/3 ünde olmalı veya bir sayfada resim diğer
sayfada yazı olmalıdır. Resimler çocukların rahat görebileceği büyüklükte olmalı, gereksiz
ayrıntılar bulunmamalı ve renklendirilmiş olmalıdır. Resimlerdeki figürler hikâyedeki
karakterleri iyi temsil etmelidir. Bu yaşta çocuklar genellikle kelime tekrarlarından ve şiirsel
anlatımdan çok hoşlanırlar. Bu da onların anlatılan hikâyedeki dili kolaylıkla anlamalarını ve
kullanmalarını sağlar. Böylece çocukların zihinsel gelişim aşamaları, görsel algılama, işitsel
algılama ve psiko-motor becerileri doğrultusunda ilgi, istek ve yetenekleri göz önüne
alınarak seçilen kitaplar çocuklar için oldukça zengin uyarıcı olma özelliği taşımaktadır.
Hikâye kitabı seçilirken öykünün çocukların gelişim seviyesine uygun olmasına özen
gösterilmelidir. Ancak çocuklar için uygun klasik değeri olan masal, hikâye, roman, gezi ve
inceleme yazısı, portre, fabl, destan, efsane vb, türlerden de seçilebilir.
Hikâye kısa ve ilgi çekici bir şekilde işlenmelidir. Hikâye eğlendirici ve aynı zamanda
düşündürücü bir şekilde yazılmalıdır. Kitabın konusu iyi planlanmış olmalıdır. Konu ana
olayın etrafında gelişmelidir. Anlatılan olayda merak uyandıran sürprizler bulunmalıdır.
Çocuklar öykü anlatılırken daha sonra neler olacağını merak etmelidir. Kitabın dili doğru,
güzel ve sanatsal değer taşımalıdır.
Kahramanlar genellikle iyi karakter özelliklerine sahip olma1ıdır. Hayvanlar, bitkiler,
doğada yer alan nesneler ve insanlar olabilir. Kahramanlar genellikle hareketli, dinamik,
doğru düşünen, çocuklara olumlu duygu, düşünce ve davranış kazandırma özellikleri
bulunacak şekilde olmalıdır. Çocuklar kahramanları kolayca tanıyabilmeli, olumsuz
özelliklere sahip kahramanlar her zaman kaybeden taraf olmalıdır.
1.2.6.3. Hikâye Kartı İle Anlatma
Öğretmen hikâye kartlarını yıllık çalışmasını planlarken hazırlar. Çünkü bu teknikle
hikâye anlatımı çocukların çok ilgisini çeker. Hikâye kartlarındaki resimler çocukların
görebileceği büyüklükte olmalıdır. Kartların anlatım anında sağa sola eğilip bükülmemesi
için kartonlarla sertleştirilmesi gerekir. Kartlara çizilen resimler boyalarla renklendirilmeli,
resimlerin hikâyede geçen olayı ve karakterleri iyi bir şekilde yansıtmasına dikkat
edilmelidir. Eski ve kullanılmayan gazete, dergi ve broşürlerden kesilen resimler bir araya
getirilerek hikâye kartı hazırlanabilir.
Çocuklar, kartları görebilecekleri şekilde oturtulmalı, kartlar sırasıyla çocukların göz
hizalarına uygun şekilde gösterilerek hikâye anlatılmalıdır. Her kart için, çocuğun yeterince
görebileceği kadar bir süre ayrılmalıdır. Öğretmen anlatacağı hikâyeyi çok iyi bilmelidir.
Öğretmen hikâyeyi anlattıktan sonra kartları çocuklara vererek onların kendi öykülerini
yaratmalarına fırsat vermelidir.
Öğretmen hikâye kartlarının arkasına numara vererek, kartları numara sırasına göre
sıralamalı. Hikâye metni kartların arkasına ya da bir dosya kâğıdına yazılıp kartlarla birlikte
zarflara konularak saklanması uygun olur.
1.2.6.4. Pazen Tahta Kartı ve Figürlerle Anlatma
Pazen tahta ile hikâye anlatımı çocukların ilgisini çeken bir tekniktir. 1x1.5metre
ölçülerinde pazen ile kaplı pano kullanılır. Pazen tahtanın düz renkte olması ve yıpranmamış
olması önemlidir. Çünkü yıpranmış kumaşın üzerine kartların ve figürlerin tutturulması zor
olmaktadır.
Pazen tahta kartları ve figürlerde de, hikâye kartlarındaki özellikler olmalıdır. Kartlar
ve figürler kahramanların özelliklerini iyi temsil etmelidir. Hikâyedeki resimler orantılı
olmalıdır. Öğretmen hikâye kartları ve figürlerini sırasına göre pazen tahtaya yerleştirerek
hikâyeyi anlatmalıdır. Her hikâye kartı ve figür gösterildikten sonra pazen tahtanın cebine
konularak kaldırılır ve yerine yenisi yerleştirilir.
Serbest zaman etkinliğinde çocukların kendi yaptıkları figürlerden oluşan pazen tahta
kartları da hazırlanabilir. Bunlarla daha sonra öykü oluşturup çocukların anlatması sağlanır.
Pazen tahta yerine piyasada hazır olarak satılan mıknatıslı panolara yapıştırarak da hikâye
anlatmak mümkün olmaktadır.
1.2.6.5.Şimşek Kart İle Anlatma
Hikâyeyi ifade eden resimler çocukların görebileceği büyüklükte olmalıdır. Hikâye
anlatırken konu ile ilgili resimler sırası geldikçe şimşek karta geçirilerek çocuklara gösterilir.
Hikâye resimleri boyalarla renklendirilmeli, resimlerin hikâyede geçen olayı ve karakterleri
iyi bir şekilde yansıtmalıdır.
Hikâye anlatılırken, çocukların oturma biçimine, kartları tutuşuna, konunun akışına
göre ses ayarlamasına, kartların sırası geldikçe şimşek karta takılıp gösterilmesine dikkat
edilmelidir.
1.2.6.6. Kuklalar İle Anlatma
Kuklalar her yaştaki çocuğun ilgi ve zevkle izlediği basit tiyatrolardır. Kukla ile
hikâye anlatımı çocukların çok hoşlandığı bir tekniktir. Çocuklar kuklalarla oynamaktan ve
kuklaları izlemekten zevk alırlar. Kuklalarla oynamak çocukların yaratıcılıklarını geliştirir.
Kuklalar; kâğıt, hamur, kumaş, ahşap, kaşık, kullanılmayan oyuncak bebekler, pet şişe vb.
malzemelerden yapılabildiği gibi piyasada hazır olarak da satılmaktadır. Kuklalar üç boyutlu
olması nedeniyle, çocuklar onları canlı gibi algılayabilirler. Bazen kuklaları serbest zamanda
kendileri de hazırlayabilirler.
Kukla Çeşitleri:
 Kaşık kukla
 Yüzük kuklası
 Parmak
 El kuklası,
 Avuç kuklası,
 Gölge kukla,
 Çomak kukla,
 İpli kukla vb.
Resim 7: El kuklası
Kuklalarla hikâye anlatırken bir kukla sahnesi hazırlamalı veya sınıfta bulunan
eşyalarla kukla sahnesi düzenlenmelidir. Kukla oynatırken müzik kullanılabilir. Kuklalarla
anlatılacak hikâye seçimi önemlidir. Korkunç hikâyelerden eğitimsel değeri olmayan
konulardan kesinlikle kaçınılır. Kukla konuşurken daima yüzü izleyiciye dönük olmalıdır.
Karakter sayısı fazla hikâyeler kullanılmamalıdır (seslendirmek ve oynatmak zorlaşır).
Konuşan kukla hareket ettirilmelidir. Öğretmen kuklanın karakterine uygun ses tonunu
kullanmaya çalışmalıdır.
1.2.6.7. CD, Slayt veTepegöz İle Anlatma
Slayt ve tepegöz ile hikâye anlatımında ortam karartılarak loş bir ortam hazırlanır.
Çocuklar rahat izleyebilecekleri şekilde oturtulur. Öğretmen hikâyeyi çok iyi bilmeli ve daha
önceden kullanacağı slayt, tepegöz ya da CD’yi izlemelidir.
Resim: Slâytlar sıra ile gösterilerek hikâye anlatılır
Slaytta hikâyenin resimleri, slayt çerçevesi büyüklüğünde aydınger kâğıdına çizilir.
Ancak çok küçük bir alana çizim yapmak gerektiği için ince uçlu özel bir kalemle ve çok
dikkatli resimleme gerektirir. Detaylı çizimi olmayan resimler fotokopi ile slayt çerçevesine
uygun boyutta küçültülerek kullanılabilir. Slayt gösteriminde perde ya da boş bir duvar
kullanılabilir. Slaytları sırasına göre göstererek öğretmen hikâyeyi anlatır.
Tepegöz ile hikâye anlatmak çocukların çok hoşuna gitmektedir. Hikâyeler asetatlı
kâğıda çizilir veya renkli fotokopi ile asetata geçirilir. Sırasıyla duvara veya perdeye
yansıtılarak hikâye öğretmen tarafından anlatılır. Piyasada hazır olarak tepegöz ve slayt
hikâyeleri satılmaktadır.
CD ile hikâye anlatmak ya da film izlemek çocukların çok hoşuna gitmektedir.
Öğretmen için kullanımı kolay bir tekniktir. CD’de seslendirme, efektler vb. olduğundan CD
oynatıcı ve televizyon bulunduğu ortamlarda her zaman kullanılabilir. Eğitimci, çocukları
eğitici hikâyeler seçmeye özen göstermelidir. Eğitimci, hikâyenin çok uzun veya çok kısa
olup olmadığından, hikâyenin içinde argo sözcükler olup olmadığından çocukların yaş ve
gelişim özelliklerine uygun olup olmadığından emin olmalıdır. Çocuklar için piyasada çok
çeşitli hikaye, belgesel CD’leri bulunmaktadır. CD’lerin eğitimsel değeri araştırılmadan
çocuklara izlettirmek yanlıştır. Eğitimcinin bu nedenle Çocuklara izlettireceği belgeyi önce
kendinin izlemesi gerekir.
1.2.6.8. Televizyon Şeridi İle Anlatma
Televizyon şeridi ile hikâye anlatmak için hikâyenin yer aldığı şerit ve şeridin
yerleştirilip gösterileceği televizyon kutusu hazırlanır. Aydınger kâğıdına veya beyaz bez
üzerine hikâyenin resimleri çizilip boyanarak televizyon şeridi hazırlanır. Televizyon
kutusunun üst ve alt kısmında şeridin sarılı olduğu yuvarlak çubuklar el ile çevrilerek ekrana
gelen bölümlerle ilgili öykü sırasıyla öğretmen tarafından anlatılır. Hikâye anlatımı bitince
televizyon kutusu kitap köşesine yerleştirilir ve çocukların kendi kendilerine hikâye anlatma
denemelerinde bulunmaları sağlanır.
1.2.7. Hikâye Oluşturma
Hikâye oluşturma, çocukların kendi hikâyelerini yaratmaları, hayal dünyalarını, duygu
ve düşüncelerini ortaya çıkarmaya yarayan bir etkinliktir.
Hikâye oluşturma öğretmenin seçtiği bir konu üzerinde olabileceği gibi anlattığı
hikâyeyi çocukların yeniden oluşturması şeklinde de olabilir. Ayrıca hikâyenin adı
değiştirilebilir, sonu farklı bitirilebilir, çocukların beyin fırtınası yaparak olayı faklı
yorumlamaları sağlanır. Hikâye oluşturma, öğretmenin söylediği iki üç sözcükle ilgili (kış,
kar soğuk) hikâye oluşturmaları sağlanabilir. Hikâye tamamlama etkinliği de hikâye
oluşturma etkinliğine girebilir. Anlatılan hikâye yarıda kesilir, sonucunu çocukların
tamamlaması, adını koymaları istenebilir. Çocukların şiir ve hikâyenin başlıklarını bulmaları
Yaptıkları resimleri anlatmaları hikâye oluşturmaya hazırlık niteliğindedir.
Hikâye oluşturmada amaç çocukların farklı fikirler üretmelerini sağlamaktır. Hikâye
oluşturma araştırıcı düşündürücü bir etkinliktir.
1.2.8. Pandomim
Çeşitli hikâyelerin veya olayların sözsüz, sadece jest ve mimiklerle beden dilini
kullanarak canlandırılmasına pandomim denir. Sözsüz tiyatro olarak da adlandırılır.
Pandomim çalışmasına önce sözle söylenen bir etkinliğin canlandırılması olarak başlanır,
sonraları çocuklar tarafından canlandırılabilecek konular seçilir ve çocukların sadece beden
dilini kullanarak olayı durumu ifade etme becerisinin gelişimi beklenir. Anlatılacak konular
günlük hayatta yapılan hareket ve işler de olabilir. Selamlaşma, yataktan kalkma, yemek
yeme, yüzün yıkanması, uyku vb.
Pandomim, çocuğun bedenini tanımasına, kendini ifade etmesine, sözel yönergeye
uygun olarak bedenini kullanmasına imkân tanıdığı için özellikle okul öncesi dönem
çocukları için önemlidir. Pandomim çalışması sırasında klasik müzik çalınabilir. Kukla vb.
aletler kullanılarak da pandomim çalışması yapılabilir.
1.2.9. Taklit Oyunları
Anlatılan hikâyedeki kahramanların, özellikle hayvanların taklidi yapılabilir.
Öğretmen çocukların rolü rahatça gerçekleştirebilmeleri için maske, kostüm, aksesuar
kullandırabilir. Çocuklar özellikle hayvan taklidini yapmaktan çok hoşlanırlar.
1.2.10. Dramatizasyon
Dramatizasyon, çocuklara anlatılan veya onların oluşturduğu bir hikâyenin, içlerinden
geldiği gibi söz ve hareketlerle canlandırılmasına dramatizasyon denir. Canlandırma parmak
oyunları ile başlar, taklit, pandomim ile gelişir. Dramatizasyonda önce canlandırılacak
hikâye belirlenir. Hikâye canlandırmaya ve çocukların seviyesine uygun olmalıdır.
Dramatizasyon yapılırken öğretmen çocukların hikâyedeki istedikleri karakterleri
seçmelerine olanak tanımalıdır. Ayrıca öğretmen bütün çocukların katılımını sağlayacak
şekilde hikâye seçmelidir. Dramatizasyonda maskeler, şapkalar, kostümler, aksesuarlar
kullanılabilir. Canlandırma anında sıcak bir ortam yaratılmalı çocuklara karşı sabırlı
davranmalı, çocuklar desteklenmelidir.

2. TÜRKÇE DİL ETKİNLİKLERİ HAZIRLAMA
2.1. Türkçe Dil Etkinliklerinin Planlanmasında Uygulanmasında ve
Değerlendirilmesinde Dikkat Edilecek Noktalar
Türkçe dil etkinliklerinden çocukların istenilen düzeyde yararlanabilmeleri için
eğitimcinin günlük programlarda çeşitli yöntemlere yer vermesi, buna bağlı olarak eğitim
ortamını düzenlemesi gerekmektedir. Türkçe dil etkinlikleri içinde tekerlemeler, parmak
oyunları, şiir, bilmece, sohbet, resimli kitap okuma, öykü anlatma, taklit oyunları,
pandomim, dramatizasyon, öykü tamamlama etkinlikleri vb. yer almaktadır. Türkçe dil
etkinlikleri sırasında çocukların Türkçe’yi doğru ve güzel konuşmalarının sağlanmasının
yanında sözcük dağarcıklarının geliştirilmesi üzerinde de önemle durulması gerekmektedir.
"Ben, öyle çocuklar gördüm ki, okumayı oyunlarla öğrenmişlerdir." F. FENEIAN
Eğitimcinin Türkçe dili etkinliklerini planlama, uygulama ve değerlendirme
aşamalarında dikkat etmesi gereken noktalar:
 Eğitimci her gün hazırladığı eğitim programında düzenli olarak Türkçe dili
etkinliklerine yer vermelidir.
 Türkçe etkinlikleri sırasında çocukların Türkçeyi doğru ve güzel
konuşmalarının sağlanması gerekir.
 Çocukların sözcük dağarcıklarının geliştirilmesi üzerinde de önemle durulması
gerekir.
 Dilin kazanılması için bireysel etkinlikler yanında, grup etkinliklerinin
yapılması gereklidir.
 Günlük planda eğitimci Türkçe dil etkinliklerini planlarken farklı yöntem ve
teknikleri kullanmalı, eğitim ortamının düzenlenmesi konularında değişiklikler yapmalıdır.
 Türkçe dili etkinlikleri planlanırken çocukların yaş ve gelişim özellikleri göz önüne alınmalıdır.
 Eğitimci sınıftaki çocuk sayısını dikkate almalı çocuk merkezli etkinlik planı
hazırlamalı ve uygulamalıdır.
 Türkçe dili etkinlikleri günlük plandaki amaçlar, kazanımlar ve ele alınacak
temayla bağlantılı olmalı ve çocukta yaratıcılığın gelişimine destek verecek
şekilde planlanmalıdır.
 Türkçe dili etkinlikleri ile o gün için belirlenen amaçları, kazanımları,
kavramları, etkinliklerin hangi ortamda ve hangi yöntemle gerçekleştirileceği,
etkinliklerdeki öğrenme süreçleri, kullanılacak materyal, araç ve gereçler,
etkinlikler arası geçişler önceden belirlenmelidir.
 Çocuklarla sohbet ederken açık uçlu sorularla çocuklar düşünmeye yöneltilmeli
ve çocukların düşünme becerilerinin geliştirilmesi desteklenmelidir.
 Eğitimci çocukların ön bilgilerini açığa çıkarmak ve bunları genişleterek
kullanmaları için onları cesaretlendirmelidir.
 Sözcük dağarcığını zenginleştirici etkinliklere yer verilmelidir.
 Türkçeyi düzgün kullanmayı sağlayan etkinliklere yer verilmelidir.
 Kelimeleri doğru telaffuz etmeyi öğrenmeleri sağlanmalıdır.
 Çocukların sesinin tonunu ve hızını ayarlamayı öğrenmesi sağlanmalıdır.
 Aynı sesle başlayan kelime üretme oyunu oynanmalıdır.
 Kafiyeli kelimelerden oluşan şiirler, tekerlemeler okunmalıdır.
 Resimli kartları anlatma ve ifade etme becerilerine yönelik çalışmalar yapılmalıdır.
 Çalışmalar çevre özelliğine uygun olmalıdır.
 Kullanılan tekniklerin hikâyeye uygun olmasına ve çocuğun ilgisini çekmesine
dikkat edilmelidir.
 Çocuklar, ön bilgilerini açığa çıkarmak ve bunları genişleterek kullanmaları için
cesaretlendirmelidir.
 Açık uçlu sorularla çocuklar düşünmeye yöneltilmeli ve çocukların düşünme
becerilerinin geliştirilmesi desteklenmelidir.
 Çocukların eğlenerek öğrenecekleri çeşitli eğitim ortamları oluşturmaya dikkat edilmelidir.
 Türkçe dili etkinlikleri bir grup etkinliği olarak planlanmalı ve öğretmen bu
etkinlikler sırasında çocuklara rehberlik ederken onları aktif hale getirecek planlamalar yapmalıdır.
Resim: Türkçe dil etkinliklerinde maske kullandırmalıyız
2.2. Türkçe Dil Etkinliklerinin Özelliklerine Uygun Araç Gereç Hazırlama
Erken çocukluk eğitim kurumlarında hikâyeler değişik tekniklerle anlatıldığı zaman
çocukların daha fazla ilgisini çeker. Fakat eğitimci, bunun için piyasa da hazır olarak satılan
ürünleri kullanabileceği gibi bazen kendisi hazırlar, bazen de çocuklarla birlikte
hazırlayabilir. Kullanılacak ürünlerin eğitim yılı başında hazırlanmasında yarar vardır.
Ancak hazırlana eğitim programı doğrultusunda yeni ürünler ilave edilebilir.
Eğitimci hikâye anlatmak için resimli hikâye kitabı, pazen tahta kartları, resimli
kartlar, çeşitli kuklalar, slâyt, tepegöz sayfaları hazırlayabilir.
2.2.1. Resimli Hikâye Kitabı Hazırlama
Resimli hikâye kitabı hazırlamak için önce bir öykü belirlenir. Resimli hikâye
kitabının özellikleri modül içinde yer alan hikâye seçiminde dikkat edilmesi gerekli olan tüm
özellikler ile aynı olmalıdır. Hikâye giriş, gelişme, sonuç bölümlerine ayrılır. Her bölümde
yer alacak kahramanlar ve sayfanın kompozisyonu belirlenir. Amatörce hazırlanan resimli
hikâye kitabı için çeşitli kitaplardaki çizgi ile çizilmiş figürler stilize edilerek resim
kartonuna kopyalanır. Kopyalanan resimler boyanır. Boyamak için guaj boya, ispirtolu
boyalar, pastel boya, sulu boya, kuru kalem boyalar ve artık malzemeler kullanılabilir. Her
yaprak ayrı ayrı hazırlandıktan sonra kapak sayfası karton veya ince mukavvaya yapıştırılır.
Öykü kitabın üzerine yazılır. Tüm sayfalar sıraya konur ve hepsi birden zımbalanarak,
dikilerek, spiral cilt yaptırılarak vb. birleştirilir. Böylece hikâye kitabı çocuklara anlatılmaya
hazır hale gelmiş olur.
2.2.2. Pazen Tahta Kartı Hazırlama
Pazen tahta kartları ile öykü anlatmak için l m x 1.5 m ebatlarında pazen ile kaplanmış
bir panoya ihtiyaç bulunmaktadır. Pazen tahta kartı hazırlamak için ise karton veya resim
kâğıdına ayrıca resimli hikâye kitabı için gerekli olan tüm malzemeler kullanılarak fakat
yazıları olmayacak şekilde çizilmiş ve boyanmış kartlar hazırlanır. Kartların arkasına pazen
kumaş ya da zımpara kâğıdı yapıştırılır. Böylece kullanıma hazır hale gelmiş olan pazen
tahta kartları zarf içinde saklanır. Ayrıca çeşitli insan, hayvan, meyve, eşya, vb. figürler de
hazırlanabilir.
2.2.3.Resimli Kart Hazırlama
Resimli kartların hazırlanması için de önce bir hikâyenin bulunması gerekir. Pazen
tahta kartı hazırlamada ve hikâye kitabı hazırlamada kullandığımız malzemeler kullanılarak
resimler resim kartonlarına çizilip boyanır. Artık malzemelerle süslenebilir. Kartların uzun
ömürlü olması yıpranmaması için yapışkan şeffaf naylonlarla kaplanabilir. Hikâye
kartlarının arkasına numara sırası verilir veya dosya kâğıdına yazılır. Kartlar zarfta saklanır.
2.2.4. Televizyon Şeridi Hazırlama
Televizyon şeridi hazırlamak için de önce hikâye belirlenir. 30 cm genişliğinde,
yaklaşık 1- 1.5 metre uzunluğunda amerikan bezi veya ince patiska sulandırılmış beyaz
tutkala batırılır ve gerdirilerek kurutulur. Bölümlere ayrılan hikâye arada en az 5 cm’lik
boşluklar bırakılarak kumaş boyası, guaj boya, gazlı kalemlerle boyanır. Kuruması için
bekletilir. Kuruduktan sonra şeridin hem başına hem sonuna ince yuvarlak, zımparalanmış
yaklaşık 50 cm uzunluğundaki çubuklar yerleştirilir. Hikâyenin birinci resmi başa gelecek
şekilde hazırlana şerit televizyon kutusuna yerleştirilir. Diğer taraftan ince tahtadan veya
mukavvadan yapılmış bir kutu alınır ön tarafı televizyon olacak şekilde kesilerek açılır.
Paket kâğıdı ile kaplanır. Üzerine düğmeler yapıştırılır istenirse kumanda da yapılır. Sağ ve
sol yanlarından birbirine paralel biri üstte diğeri altta olacak şekilde ve yuvarlak çubukların
içinde kolayca döneceği biçimde iki delik açılır. Yuvarlak çubuklar bu deliklere yerleştirilir.
Böylece televizyon şeridi öykü anlatımına hazır hale gelmiş olur.
Televizyon şeridi aydınger kâğıdı ile de yapılabilir. Aydınger kâğıdı ile yapılan
çalışmada ispirtolu boya kalemi kullanılır. Aynı kumaş şerit gibi kutuya monte edilir.
2.2.5. Şimşek Kart Hazırlama
Hikâyeyi ifade eden resimler kartlara boyanır. Daha sonra hazırlanan hikaye
kartlarından 4-5 cm daha büyük kalın bir karton kesilir. Kesilen kartonun köşeleri hikâye
kartını takabilecek şekilde hazırlanır. Hikâye anlatırken konu ile ilgili resimler sırası
geldikçe şimşek karta geçirilerek çocuklara gösterilir.
Hikâye anlatılırken çocukların oturma biçimine, kartları tutuşuna, konunun akışına
göre ses ayarlamasına, kartların sırası geldikçe şimşek karta takılıp gösterilmesine dikkat edilmelidir.
2.2.6. Kukla Hazırlama
Eğitimci piyasada hazır olarak çeşitli karakterlerde kukla bulabileceği gibi bazen
kendi kukla hazırlar bazen de çocuklarla birlikte kuklaları hazırlayabilir.
Kuklalar hazırlanış ve kullanış şekillerine göre çeşitli isimleri alır.
Bunlar avuç kukla, parmak kukla, yüzük kukla, el kuklası, ipli kukla, gölge kukla,
kese kâğıdı kukla, çomak kukla, kaşık kukla vb. olarak sayılabilir.
2.2.7.Slayt Hazırlama
Slaytta hikâyenin resimleri, slayt çerçevesi büyüklüğünde aydınger kâğıdına çizilir.
Ancak çok küçük bir alana çizim yapmak gerektiği için ince uçlu özel bir kalemle ve çok
dikkatli resimlemek gerekir. Detaylı çizimi olmayan resimler fotokopi ile slayt çerçevesine
uygun boyutta küçültülerek kullanılabilir. Slayt gösteriminde perde ya da boş bir duvar
kullanılabilir. Slaytları sırasıyla göstererek hikâye anlatılır. Slayt hazırlamada bir başka
teknik ise, resimli hikaye kitaplarının resimlerini fotoğraflayarak bu fotoğrafları slayta
bastırmaktır.Böylece resimler yansıtılarak çocuklara hikaye anlatımı yapılabilir. Pahalı bir
uygulama gibi görünse de çok uzun yıllar boyunca kullanılabilecek değerli bir malzeme elde
etmek mümkündür. Uzun vadede bakıldığında çok pahalı bir yöntem olmadığı gözleneblir.
2.2.8. Tepegöz
Hikâyeler asetatlı kâğıda asetat kalemi ile çizilir veya renkli fotokopi ile asetata
geçirilir. Sırasıyla duvara veya perdeye yansıtılarak hikâye öğretmen tarafından anlatılır.
Piyasada hazır olarak tepegöz hikâyeleri satılmaktadır.
2.2.9. Maske Kostüm ve Başlık Hazırlama
Maskeler çocukların hayal güçlerini ortaya çıkartır. Çocuklar maskelerin arkasında
duygu ve düşüncelerini ortaya koyarlar kendilerini rahatça ifade ederler. Hayali oyunlar ve
drama çalışmalarında kullanılan ilgi çekici malzemelerdir. Çocukların kullanımına sunulacak
maskelerin ürkütücü korkutucu olmaması gerekir. Maskeler, kostümler, şapkalar kumaştan
örgüden kâğıttan ve çeşitli malzemelerden hazırlanabilir. Hazırlama işleminde kalıp çıkarılır
buna göre uygulanacak karakter çalışılır
Resim:2.2. Maske hazırlamayı çocuklarda yapabilir
2.3. Türkçe Dil Etkinliklerini Hazırlama
Türkçe dili etkinlikleri o günkü amaçlar ve kazanımlar doğrultusunda seçilen temayla
bağlantılı olarak ayrıntılı bir şekilde planlanır.
ÖRNEKLER (O.Ö.E.G.M. 2006 Okulöncesi eğitim programı kitapçığından alınmıştır.)
 Türkçe Dil Etkinliği
Amaçlar ve Kazanımlar
Dil Alanı
Amaç 1. Kendini sözel olarak ifade edebilme
Kazanımlar
1.Dinlerken / konuşurken göz teması kurar.
2.Sohbete katılır.
3.Belli bir konuda konuşmayı başlatır.
4.Belli bir konuda konuşmayı sürdürür.
5.Söz almak için sırasını bekler.
Amaç 2. Dinlediklerini çeşitli yollarla ifade edebilme
Kazanımlar
5.Dinlediklerini resim, müzik, drama, şiir, öykü vb. yollarla sergiler.
Resim: Boyanmış taşlar
Amaç 3. Sözcük dağarcığını geliştirebilme
Kazanımlar
3.Verilen sözcüğün anlamını açıklar.
4.Yeni öğrendiği sözcükleri anlamlarına uygun olarak kullanır.
Amaç 4.Görsel materyalleri okuyabilme
Kazanımlar
1.Görsel materyalleri inceler.
6.Görsel materyalleri özenle kullanır.
Bilişsel Alan
Amaç 1. Kendisi ve ailesi ile ilgili bilgileri kavrayabilme
Kazanımlar
1.Kendisi ile ilgili bilgileri açıklar.
2.Aile bireyleri ile ilgili bilgileri açıklar.
Amaç 2. Belli durum ve olaylarla ilgili neden-sonuç ilişkisi kurabilme
Kazanımlar
3.Yarım bırakılan olayı, durumu, şiiri, öyküyü, şarkıyı vb. özgün bir şekilde tamamlar.
 Etkinlik: Sohbet
Yöntem ve Teknikler: İnceleme, Soru-Cevap, Anlatım, Uygulamalı Çalışma
Materyaller: Çeşitli taşlar
Sözcükler ve Kavramlar: Adı-soyadı, aile, doğa, canlı, cansız
2.3.1. Öğrenme Süreci
 Sınıfa çeşitli renklerde ve büyüklükte taşlar getirin ve taşları çocuklarla birlikte
inceleyin.
 Taşlardan birini çocuklarla birlikte seçin ve adını konuşan taş koyun.
 Çocuklardan daire olarak halıya oturmalarını isteyin.
 Taşı elinize alarak kendinizi tanıtın ve taşı yanınızdaki çocuğa vererek kendini
tanıtmasını isteyin.
 Daha sonra taşı elden ele geçirerek çocukların kendilerini tanıtmasını sağlayın.
 Bütün çocukların kendisini tanıtma işi bitince yeni bir sözcükle (aile, temizlik,
hava, su, doğa, canlı, cansız, hayvanlar vb.) devam edin.
 Sözcüklerin anlamlarını ya da çocukların bu sözcük hakkındaki düşüncelerini
bir, iki cümle ile anlatmalarını isteyin.
2.3.2. Etkinlikle İlgili İpuçları
 Çocukların sıra beklemelerine ve konuşulanları dinlemelerine dikkat edin.
 Her çocuğun konuşmasına özen gösterin.
2.3.3. Önerilen Diğer Etkinlikler
 Bu etkinlikte kullanılan taşları çocukların sanat çalışmasında boyamaları
sağlanabilir.
 Çocuklarla birlikte bir kitap belirleyip bunu tanıtmalarını isteyebilirsiniz.
 Çocukları ikili gruba ayırarak oyuncak telefonlarla karşılıklı bir konu üzerinde
konuşmalarını sağlayabilirsiniz.
2.3.4. Etkinliği Değerlendirme
 Çocuklar verilen sözcükler hakkında değişik cümleler kurabildiler mi?
 Sıra beklemeyi başarabildiler mi?
 Arkadaşlarını dinlediler mi?
 ETKİNLİK: HİKÂYE ANLATMA
Yöntem ve Teknikler: Anlatım, grup tartışması
Materyaller: Resimli hikâye kitabı
2.3.5. Öğrenme Süreci
 Çocuklarla birlikte Nasreddin Hoca hikâyelerini anlatan bir kitap seçilir.
 Çocuklardan kitabı elden ele dolaştırarak incelemeleri istenir.
 Görsel okuma materyallerini özenle kullanmanın önemine dikkat çekilir.
 Çocuklardan resimlere bakarak öykünün hikâyenin konusunu tahmin etmeleri istenir.
 Her çocuğun tahmini dinlenir.
 Öyküyü belli bir yere kadar okuyun ve okumanızı yarım bırakın.
 Çocuklara hikâyeyi evde aileleri ile birlikte tamamlamalarını ve resmini
yaparak okula getirmelerini isteyin
 Her çocuğun hikâyeyi nasıl tamamladığını anlatması ve yaptığı resmi
arkadaşlarına göstermesi için fırsat verin.
 Öyküyü yarım bıraktığınız yerden başlayarak tamamını okuyun.
 Nasreddin Hocanın kişiliği hakkında çocuklarla sohbet edin.
2.3.6. Etkinlikle İlgili İpuçları
 Her öykü kitabının adı, yazarı ve ressamı olduğunu belirtin.
 Öykünün konusu ile ilgili tahminleri için her çocuğa söz vermeye özen gösterin.
 Her çocuğun resimlerini anlatabilmesi için yeterli zaman ayırın.
2.3.7. Etkinliğin Değerlendirilmesi
 Çocuklar öykü kitabını özenli bir şekilde incelediler mi?
 Öykünün resimlerine bakarak konusu hakkında nasıl tahminler yürüttüler?
 Öyküyü nasıl tamamladılar?
2.3.8. Aile Katılımı
 Ailelerden çocuklarıyla bir öykü kitabı oluşturmalarını isteyin.
 Çocukların evde oluşturdukları kitapları arkadaşlarına tanıtmalarını ve
anlatmalarını isteyin.
 Bu kitaplar için sınıfta bir köşe oluşturun.
2.3.9. Önerilen Diğer Etkinlikler
 Çocuklara bir öykü okuyabilir; bu öyküyü drama yoluyla canlandırmalarını
isteyebilirsiniz.
 Çocuklardan okulda okunan öykü ile ilgili evde kitapları varsa bu kitaplarını
okula getirmelerini isteyebilirsiniz.
 Tüm hafta okunan kitaplar içinde bir kitabı oy birliğiyle “Haftanın Kitabı”
seçerek sınıf duvarında sergileyebilirsiniz.
 Öyküde geçen yeni bir sözcüğün resmini tüm çocuklar için çoğaltarak
çocuklardan resmin geri kalan kısmını özgün bir biçimde tamamlamalarını
isteyebilirsiniz.
 Etkinlik: Parmak Oyunu
BEŞ KÜÇÜK AYICIK
Beç küçük ayı uyumaya gitmişler ( sağ el ileriye açık olarak uzatılır).
1. ayı uyumuş (başparmak avuç içine kapatılır).
2. ayı uyumuş (işaret parmak avuç içine kapatılır).
3. ayı uyumuş (orta parmak avuç içine kapatılır).
4. ayı uyumuş (yüzük parmak avuç içine kapatılır).
5. ayı uyumamış (serçe parmak sallanır).
Annesi gelmiş başını okşamış, ninni söylemiş, kitap okumuş5. ayıda uyumuş (serçe
parmak avuç içine kapatılır).
 Etkinlik: Bilmece
 Renkli saçlarım vardı, kâğıda sürdüm, renksiz kaldı (FIRÇA).
İPUCU: Sapından tutularak kullanılır, ucunda tüyleri bulunur gibi ipuçları verilebilir.
 Sende var, bende var, bir kuru dalda var (İSİM).
İPUCU: Herkese verilir biz onunla anılırız.
 Yedi delikli tokmak, bunu bilmeyen ahmak(BAŞ).
İPUCU: Kemiktendir o olmazsa biz de olamayız.
 Her şeyi görür, kendini göremez (GÖZ).
İPUCU: Parlaktır, iki tanedir, her canlıda vardır.
 Karnı şişik kafaya yapışık (BURUN).
İPUCU: Nefes aldığımız organımızdır.
 Ben giderim, o gider, içimde tık, tık eder (KALP).
İPUCU: Kanımızı vücudumuza gönderen organdır. Bir tanedir ve elimizin yumruğu
büyüklüğündedir.
 Ben giderim o gider, kolumda tık tık eder (SAAT).
İPUCU: Zamanı ona bakarak anlarız.
Çocukların yaşantılarıyla uyumlu ipuçları verilerek bilmecelerin cevaplarını bulmaları
sağlanır. Cevap bulunamadığında bilmece kartları gösterilir ve oradan bulmaları sağlanır.
Hiç bulunamıyorsa cevabı eğitimci verir. Bu bilmece çocukların seviyesine uygun değildir
yeniden düzenlenmesi gerekir. Eğitimci çocukların yanlış cevaplarını bilmecenin sözleriyle
ilişkilendirerek açıklar.
ETKİNLİK: TEKERLEME
ÖRDEK
Çık çıkalım çardağa, yem verelim ördeğe,
Ördek yemini yemeden, ciyak mıyak demeden
Al çık balçık sana dedim sen çık.
KELEBEK
Benek benek kelebek, uçtu gitti sekerek
Çayır çimen içinde gelinlikler giyerek
Uç kelebek koş kelebek çayırlar seni bekleyecek.

KAYNAK:www.megep.meb.gov.tr

Döküman Arama

Başlık :